All the contents on this blog are Copyright Protected.

All the contents on this blog are Copyright Protected.

MyFreeCopyright.com Registered & Protected
Protected by Copyscape Duplicate Content Software

Friday, 15 June 2018

भटकंती.... पुन्हा एकदा ( भाग दुसरा )


" ओ मॅडम... उठायचे नाही का... सूर्य डोक्यावर आला.. " आकाशने सुप्रीला तंबू बाहेरूनच आवाज दिला. 
" झोपू दे रे... या संजूने रात्रभर झोपूच दिलं नाही... वाघा सारखी घोरत होती. " आतूनच बोलत होती सुप्री. 
" मंद !! " संजनाचा आतूनच आवाज. तंबूचा "दरवाजा " उघडून संजना बाहेर आली. 
" काय बोलायचं ते कळतच नाही हिला कधी कधी.. हिचीच मस्ती सुरु होती रात्रभर. सकाळी कुठे डोळा लागला माझा. मी सांगते ना आकाश, हिला कुठे घेऊन जायचं नाही पुढे कधी... " संजना आकाशकडे पाहत म्हणाली. 
" हो.. तरी आता तरी निघावं लागेल ना इथून... त्याशिवाय पुढचा प्रवास कसा सुरू करणार.. " सुप्री अजूनही तंबूमध्येच... " थांब हा... पाणीच ओततो आता.. " आकाशने हातात पाणी घेतलं आणि सुप्रीच्या चेहऱ्यावर फेकलं. 

               सुप्रीला जाग आली. खिडकीवर डोकं ठेऊन झोपलेली. बाहेर हलकासा पाऊस सुरु झालेला. त्याचेच काही थेंब तिच्या चेहऱ्यावर पडलेले. आपण तंबूत नसून एका बसमध्ये आहोत आणि कूठेतरी निघालो आहोत, याची जाणीव झाली सुप्रीला. घड्याळात पहाटेचे ६ वाजत होते. बसमधली बाकीची मंडळी तर अजूनही साखर झोपते होती. पाऊस आकाशमुळे आवडीचा झाला होता. तो गेल्यापासून तरी सुप्रीला पाऊस नकोसा झालेला. नाहीतर खिडकीतून हातात झेलला असता पाऊस तिने, खिडकी बंद करून शांतपणे पाऊस बघत बसून राहिली. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------


               कुठेतरी दूर पहाट होतं होती. सूर्यदेव डोंगराच्या कोनातून हळूच डोकावून पाहत होते. त्यांचा प्रभाव आता तरी जाणवणार नव्हता. कारण मोठे मोठे ढग मार्गक्रमण करत होते ना. वारा होता सोबत. काही ढग तर त्या डोंगरावर ,पडक्या किल्ल्यावर विसावत होते जरा. भटक्या तिथेच होता ना... त्या पडक्या किल्ल्यावर काल रात्रीच पोहोचला होता. त्याचंच घर ते... विसावला रात्रीचा. सकाळी जाग आली, तर ढगांची ओली चादर अंगावर.....  भटक्या उर्फ आकाश, उठून बसला आणि समोरच द्रुश्य न्याहाळत बसला. चहुबाजूनी ढगांची सेना येतं होती. सूर्य आपला काही क्षणापुरता दर्शन देयाचा, मग गुडूप होऊन जायचा. आभाळ एवढं गच्च भरलेलं कि उरले -सुरलेले ढग ... समोरचं असलेल्या दरीत नाईलाजाने उतरत होते. " पावसाला अजूनही अवकाश आहे ." आकाश मनातल्या मनात बोलला. खाली नजर टाकली त्याने, काही "डोकी" चालत चालली होती कुठेतरी. बहुदा शेतकरी असावेत, अंदाज आकाशचा. बाकी हिरवळ होतीच . काही ठिकाणी अजूनही मातीचा करडा, मातकट लाल रंग नजरेस येतं होता. एकदा पावसाळा सुरु झाला कि हे सुद्धा दिसायचे नाही. आकाश विचार करून स्वतःशीच हसला. काय नातं आहे माझं या निसर्गाशी.. काहीच कळत नाही मला... सवयीप्रमाणे हातातल्या घड्याळाकडे पाहिलं त्याने. बंद पडलेलं घडयाळ. तो बापडा तरी काय सांगणार वेळ. अजून १५-२० मिनिटं लागतील पाऊस सुरु व्हायला. तोपर्यंत उतरू खाली आपण, अंदाज लावत आकाश तयारी करू लागला निघायची.  

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------

                 कोमल , संजना ,सुप्री आणि मंडळी, शहरातून गावाकडे निघाली होती. काही तुटक माहिती आणि खूप सारा आत्मविश्वास घेऊन प्रवास सुरु झालेला. आता सकाळचे ८ वाजले आहेत, एका तासात पोहोचू , असा कोमलचा अंदाज. सुप्री गप्प, संजना तिच्या शेजारी झोपलेली. आणखी काही मंडळी इच्छित स्थळी पोहोचेपर्यंत झोपलेलं बरं म्हणत निद्राधीन झालेली. अमोल मात्र भारी खुश होता. जाग आल्यापासूनच त्याचं "click... click... " सुरु झालेलं. बहुतेक बसच्या बाहेर दिसतं होतं तेच फोटो होते. गुपचूप १-२ सुप्रीचेही फोटो काढले होते त्याने. कॅमेरा तसा महागातला होता त्याचा. दूरवरचे फोटो सुद्धा स्पष्ठ दिसायचे. खुपचं फोटो क्लिक झालेले, नंतर एवढा मोठा पाऊस सुरु झाला कि फोटोत फक्त पाणीच दिसेल. अमोलने फोटोचा नाद सोडून दिला. काढलेले फोटोच बघू लागला. एका फोटोत त्याला अजब वाटलं काही. तसा तो कोमलला शोधू लागला.
" Excuse me !! कोमल मॅडम... " कोमल जागीच होती. 
" अरे !! मॅडम काय... फक्त कोमल बोल.. चालेल मला. " ,
" ok ok.. तर कोमल ... हा फोटो बघ जरा... काही वेगळं वाटते का... ?? " कोमलने फोटो बघितला. एक पडका किल्ला, त्या आडून होणारा सूर्योदय आणि आजूबाजूला घेराव करणारे पावसाळी काळे ढग... किती सुंदर फोटो क्लिक केला होता अमोलने. 
" Wow !! किती छान !! मस्तच रे ... ", 
" मस्त काय ... वेगळं वाटत नाही का ? " ,
" काय ? " अमोलने कॅमेरा हातात घेतला आणि एका गोष्टीवर झूम केलं. " हे आहे वेगळं " कोमल पुन्हा निरखून पाहू लागली. अगदी स्पष्ठ नसलं तरी कोणीतरी एक व्यक्ती होता. 
" हम्म " कोमल निरखून बघत होती. " नक्की सांगू शकत नाही.. तो खरंच कोणी माणूस आहे कि एखादं झाडं.... कधी कधी असा संभ्रम निर्माण होतो .. शिवाय एवढ्या पावसात कोण जाईल त्या पडक्या किल्यावर, तोही एकटा.. सोबतीला कोणी दिसत सुद्धा नाही. " कोमलने आपलं मत सांगितलं. 
" तुला कसा दिसलं एवढ्या खालून ते... ",
" नाही... तो मागे पडका किल्ला दिसला तर काढला फोटो... मलाही तसंच वाटते , झाडं असावे ते.. कोणी वेडाच जाईल एकटा , एवढ्या वरती... " अमोल पुन्हा त्याच्या जागी जाऊन बसला. सुप्री मात्र एकटक पावसाकडेच पाहत होती कधीची. 

                  अश्याप्रकारे, "फारच" चांगल्या रस्त्यामुळे आणि मुसळधार पावसाच्या साथीने, या सर्वाचा पुढचा प्रवास साधारण सकाळी ९:२० वाजता संपला. सगळेच आळसावलेले . इतके तास एकाच जागी बसून कंटाळलेले जीव, बस मधून उतरले तसे ताजेतवाने झाले. पावसाने तोवर विश्रांती घेतली होती. बस त्यांना सोडून पुढे निघून गेली. मोकळाच तो बसचा थांबा.. रस्त्याच्या एका कडेला. तिथून समोर असलेलं गावं नजरेस पडत होतं. लाल चिकणमातीची पायवाट. जागेवरूनच दिसणारी काही कौलारू घरे. सोबतीला अश्याच उभ्या केलेल्या झोपड्या. त्यामधून उभे असलेले मोठे डेरेदार वृक्ष. पावसाने आराम केल्याने घरातून बाहेर पडलेले गावकरी आणि घरट्यातून निघालेले पक्षी... या सर्वांच्या मागे अगदी दिमाखात उभे असलेले डोंगर आणि त्या डोंगरावरून प्रवास करणारे काही ढगांचे पुंजके... विलक्षण द्रुश्य ना.. अमोलने कॅमेऱ्यात कैद केलं ते. गावकरी सुद्धा या १५-२० जणांचा गोतावळा बघून या जवळ आले.   


"नमस्कार !! " कोमलने पुढाकार घेतला. " आम्ही सर्व शहरातून आलो आहोत. " काही गावकरी होते जवळ, त्यात एक मंदिराचा पुजारी ही होता." नमस्कार , स्वागत आहे तुमचं.. " स्वागत करून झालं तोच आभाळातून विजेने गर्जना केली. साऱ्यांचे डोळे आभाळाकडे. " चला चला... तुम्ही सर्व माझ्यासोबत चला.. जवळच एक मंदिर आहे. तिथे थांबा तात्पुरतं, पाऊस थांबेपर्यंत. " पुजारी सर्वाना घेऊन मंदिरात आले. पुढच्या १० मिनिटात पाऊस पुन्हा सुरु झाला. मंदिरात सर्वाना आडोसाही भेटला आणि पायही मोकळे झाले. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------


" Excuse me !!.. " सईने एका गावकऱ्याकडे पाहत हाक मारली. त्याने मागे वळून पाहिलं. 
" इथे कुठे असं ठिकाण आहे का , जिथून चांगले फोटो काढता येतील. means ... पूर्ण गावं दिसावं असं ठिकाण... " सईने विचारलं. तो बुचकुळ्यात. काय बोलते हि.. 
" माहित आहे का तुम्हाला.. " तो काहीच बोलेना.. त्यांचं बोलणं ऐकून आणखी एक जण थांबला. 
" तुम्ही कुठून आलात ... काही हवे आहे का तुम्हाला... " ,
" मी सई.. कर्नाटक ला असते. सध्या फोटोग्राफी शिकते आहे. आमच्या सरांनी सांगितलं कि महाराष्ट्रात पावसात , दऱ्या-खोऱ्यात छान फोटो मिळतील तुमच्या पोर्टफोलिओ साठी म्हणून आली इथे. मला वाटते आम्ही रस्ता चुकलो आहोत, पण ते जाऊ दे... तुम्हाला माहित आहेत का अशी ठिकाणं .. जिथे मला छान फोटो मिळतील. " सई बोलत होती. भर पावसात हे संभाषण सुरु होतं. 

" तुम्ही आधी एका कडेला या.. " म्हणत त्याने या सगळ्यांना एका आडोशाला आणलं. 
" इथे सगळी आपापल्या कामात असतात... कोणाला वेळ आहे हे सगळं बघायला... " सई त्या वाक्याने हिरमुसली. तिच्या सोबत आणखी ५ जण होते. तेही फोटोग्राफी साठीच आले होते. त्यांना मराठी एवढं येतं नव्हतं, तरी सईने सांगितल्यावर सगळ्यांचा हिरमोड झाला. शेजारीच चहाची टपरी होती. गरमा-गरम चहा आणि पाऊस.. काय मस्त combination ना !! चहा घेताना छान वाटतं होतं तरी फोटोग्राफिच काय ... हा मोठा प्रश्न उभा होता समोर. 
" हा... एक जण होता... तो असता तर फिरवलं असत त्याने... ",
" कोण ? " ,सईने लगेच विचारलं. 
" भटक्या .... तो फिरत असतो सगळीकडे... त्याला माहित आहेत खूप जागा... गेल्या महिन्यात होता ... आता नाही " ," छट्ट यार !! " सई मनातल्या मनात.. आता तर पुन्हा घरीच जावे लागेल वाटते... एकतर माहित नाही इथे काही, त्यात तो कोण होता तोही निघून गेला.. 
" आरं.. भटक्या नं... कालचं दोघे बोलत व्हते.. आला हाय परत गावात त्यो.... " कुठेतरी आशेचा किरण दिसला. 
" कुठे असतो तो... ",
" हा.. ते तुमाला हुडकायला लागलं... गावात इचारात जावा..भटक्या कुठं हाय मनून ... कोणी बी नेऊन सोडलं तुमाला.. " ,
" can we trust him ? " सईच्या ग्रुप मधली एक मुलगी बोलली. त्या दोन्ही गावकऱ्यांना कळलं नाही ते.. सईने मराठी मध्ये सांगितलं.. 
" विस्वास .... त्यो एकच मानुस हाय त्या लायकीचा... लय चांगला गुणाचा मानुस हाय तो...  त्याज्या सारका सोधून पण सापडायचा नाय... "  पाऊस सुद्धा कमी झालेला. 
" चला काका.. आम्ही निघतो. मदत केल्याबद्दल थँक्स .. " म्हणत सई आणि तिचा लहानसा ग्रुप पुढे गावात निघाले. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------

                  पावसाचा वेग कमी झालेला. अमोल सोडून बाकी सर्व एका जागी शांत बसून होते. अमोलचं फोटो काढणं सुरूच होतं. पुजारीने फक्त एकदाच अमोल कडे पाहिलं. नंतर या सगळ्याकडे नजर टाकली. 
" पहिल्यांदा आलात वाटते तुम्ही.... इथे " ,
" हो.. तुम्हाला कसं कळलं ते ... " ...संजना 
" हे महाशय ... ज्याप्रकारे फोटो काढत आहेत त्यावरून... फिरायला आलात वाटते तुम्ही... " पुजारीने चौकशी केली. 
" हो... फिरायचे तर आहेच.. पण आणखी एका कामासाठी आलो आहोत.. " कोमलने सांगितलं. 
" असा कोणी व्यक्ती तुम्ही बघितला आहे का... जो या सर्व गावकरी , शेतकरी पासून वेगळा वाटतो. म्हणजे इथला वाटत नाही असा.. दाढी- केस वाढलेले... जो सारखा भटकत असतो .. " कोमल... 
" तुम्ही 'वेडा भटक्या' बद्दल बोलत आहात ना.. " ,
" हो ... हो , तोच " संजना. 

पुजारी हसला " तो कशाला पाहिजे तुम्हाला... ",
" सहज... त्याला भेटायचं होतं आम्हाला.. " कोमल... 
" त्याला भेटायला तो काय कोणी प्रसिद्ध व्यक्ती आहे का ? " पुजारी हसू लागला. 
" तसं नाही, पण त्याने काही गावात खूप कामे केली आहेत ना.. म्हणून " कोमल बोलली. 
" असं आहे तर.. तर मग ठीक आहे.. " ,
" तुम्ही भेटला आहात का त्याला प्रत्यक्षात " ,
" हो तर.. गावात होता ना तो , तेव्हा बहुतेक वेळेस तो, रात्रीचा या मंदिरात असायचा मुक्कामाला... केवढी मोठी दाढी... वाढलेले केस .. पहिल्यांदा आला तेव्हा तो साधूच वाटला होता मला. त्याची भाषा एवढी छान... मग विचार केला , नक्कीच हा गावातला नाही. कुठून आला माहीत नाही पण गावात छान रुळला. त्याच्याबद्दल मी ऐकलं होता आधी. ", 
" ते कसं ? " कोमल
" मागच्या गावातले येतात कधी कधी या मंदिरात, एकदा अशीच दोघा-तिघांची चर्चा सुरु होती..... भटक्या वगैरे. आहे कोणी अशी. खूप छान कामे केली गावात त्याने. असंच ऐकलं होतं , बघितलं नाही कधी. इथे आला तेव्हा पाहिलं. या गावात तर देवासारखं मानतात त्याला... ",
" का .. असं काय केले त्याने.. " ,
" या गावात , दारूचा नुसता सुळसुळाट झालेला... त्या भटक्याने काय केलं माहित नाही.. तीन महिन्यात सगळं बंद करून गावाला सुधारलं. शिवाय पावसाचे पाणी ... ते कसं साठवायचं.. झाडं कशी लावायची... त्यांची काळजी घेयाची ,ते सांगितलं. या गावात घरांची डागडुजी करण्यास सुद्धा मदत केली त्याने... सांगायचं झालं तर.. आता जे गाव तुम्हाला दिसते आहे ना.. ते त्याच्यामुळे... " पुजारी भारावून सांगत होता. 

" आता कुठे आहे तो.. भेटायचं होतं त्याला... " संजना पटकन बोलली. अमोल अजूनही फोटो काढण्यात दंग. त्याला तर या सगळ्या संभाषणाची कल्पनाच नाही. 
" तो... त्याला भटक्या का बोलतात कळलंच नाही तुम्हाला.. थांबत नाही कुठे तो... " ,
" म्हणजे ? " इतक्या संभाषणात न बोललेली सुप्री अचानक बोलती झाली. 
" गेल्या महिन्याच्या सुरुवातीलाच गेला तो... दोन महिने होतं आले आता.. कुठून आलेला आणि कुठे गेला , कोणालाच माहित नाही. " यावर ऐकणारे सर्वच हिरमुसले. संजनाला काही आठवलं. बॅगमधून आकाशचा एका फोटो तिने बाहेर काढला. 
" हा बघा... असाच होता ना तो.. " पुजारी फोटो पाहू लागले. 
" शक्य नाही.. तो खरचं साधू सारखा दिसतो, त्याच्या दाढी आणि केसावरून... हा फोटोतील व्यक्ती तर किती वेगळा आहे ..शिवाय तो खूप बारीक आहे.. सडपातळ म्हणा.. हा फोटो मधला जरा धडधाकट तरी वाटतो. हा तो ,भटक्या असू शकत नाही. " ,
" निदान चेहरा तरी बघा... " त्यावर पुजारी हसू लागला. 
" भटक्याचा चेहरा कसा होता , तो त्यालाच माहित... ते मागचे केससुद्धा तोंडावर यायचे कधी कधी... डोळे तेवढे दिसायचे... पण सांगू का तुम्हाला... त्याच्या मागे जाऊन काही फायदा नाही... कुठे असेल ते माहित नाही. तुम्ही कुठे शोधणार त्याला... " बोलणं संपलं. 
" तरी मी आधीच सांगत होते, नको यायला म्हणून.. " सुप्री हळू आवाजात बोलली. 

खरंच , सुप्रीच्या बोलण्यात तथ्य होतं , जाणार तरी कुठे. पुढे कि मागे... कोमल विचार करू लागली. " तरी तुम्हाला काय वाटते... कुठे गेला असावा तो... " ग्रुप मधल्या एकाने विचारलं. 
" सांगू शकत नाही ... मागे तर जाऊ शकत नाही. तिथूनच आलेला तो. तो पुढच्या गावी गेला असेल. या गावातून एक वाट जाते, एका ठिकाणी २ फाटे फुटतात, तिथून पुढे २ गावं आहेत.. एवढंच सांगू शकतो. तिथून कोणत्या गावात गेला ते सांगू शकत नाही. " ,
" ठीक आहे .. आभारी आहे.. " कोमल ... 

पाऊस सुद्धा थांबला होता. सगळे निघाले. " आताच निघू नका. पावसाळा सुरु झाला आहे ना, कधी येईल सांगू शकत नाही. एक दिवस तरी आराम करा गावात. तसं छान आहे गाव. " ,
" नक्की... विचार करतो आणि थांबायचं कि नाही ते ठरवतो... "..... संजना  
" पण एक गोष्ट आहे त्याची. त्याचे डोळे दिसतात आणि त्या डोळ्यातून कळते.. काहीतरी शोधतो आहे तो , एवढं नक्की... शिवाय , तो जिथे जातो ना... तिथून निघताना काही खूण मागे ठेवून जातो... गावात थांबलात ना कि कळेल आपोआप... " 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------


              " हॅलो काका .... तुम्हाला भटका ... भटक्या माहित आहे का .. कुठे असतो तो... " सईने एका वयस्कर माणसाला हाक मारली. " भटक्या व्हय... तो तीत... त्या झाडाखाली बसला हाय बगा... " त्याने एका दिशेनं बोटं केलं आणि निघून गेला. समोर वडाचं मोठ्ठ झाड. त्याच्या कितीत्या पारंब्या.. विस्तार तो किती... मोजू शकत नाही इतका. समोर कसलीशी शेतं. दूरवर पसरलेली... हिरवीगार सगळीकडे जमीन... त्यात काही शेतकऱ्यांची डोकी सुद्धा दिसत होती. झाडावर पक्ष्यांची शाळाच भरलेली होती जणू. मधेच त्यातून , त्या झाडांच्या पानांतून एक - दोन पक्षी उगाचच ओरडत बाहेर उडत होते. दूरवर एक बैलगाडी जाताना दिसत होती. आणि त्या वडाच्या खाली असलेल्या पाडावर.. एक जण , त्या शेतांकडे बघत बसलेला... पाठमोरा.. 

             सई , तिच्यासोबत आलेल्या मित्रांना घेऊन पुढे आली. " Hi .... " सईने आवाज दिला. त्याने काही मागे वळून पाहिलं नाही. " तु भटक्या आहेस का ... " यावेळेस त्याने मागे पाहिलं. या साऱ्यांकडे एकदा नजर टाकून पुन्हा त्या शेतांकडे पाहू लागला. " Excuse me... तुमचं नावं भटक्या आहे ना... ते तुम्हीच आहात ना .. जे सारखे फिरत असतात.. " त्याने पुन्हा मागे वळून पाहिलं. " माझं नावं भटक्या नाही.... हे गावातले बोलतात, त्या नावाने हाक मारतात. " आकाशने हसत उत्तर दिलं. वाढलेली दाढी, केस.. मळके कपडे आणि एक मोठी सॅक. त्याचा तो अवतार बघून सईचा एक मित्र तिच्या कानात पुटपुटला. " इसे देख कर लगता नही.. इसे कूच मालूम होगा traveling का.. " ," wait ... let me ask him..  " सई आकाश जवळ आली. 

" Hi .. मी सई .. फोटोग्राफी शकते आहे. मला अशी काही ठिकाणी जायचे आहे , जिथून छान छान फोटो काढता येतील. गावात विचारलं तर त्यांनी तुझं नावं सांगितलं... माहित आहे का तुला.. " आकाश पुन्हा हसला. 
" कसं असते ना, माणूस एवढा गुंतलेला असतो ना आपल्या विचारात , कि गोष्ट समोर असली तरी दिसत नाही.. " आकाश स्वतःशीच बोलत होता. 
" what.... ?? means काय समजलं नाही मला... " सईने लगेच बोलून दाखवलं. 
" एवढं समोर... निसर्ग त्याचं सौंदर्य उधळत असताना, तुम्ही विचारत आहात... कुठे मिळेल चांगलं ठिकाण... " आकाश समोर पाहत बोलत होता. खरंच किती छान होतं ते द्रुश्य.. सई ने बघितलंच नव्हतं त्याकडे. लगेच कॅमेरा सरावून २-३ फोटो क्लीक केले. बाकीचेही सुरु झाले. 

थोडावेळ सई समोरच द्रुश्य बघत राहिली. " तुमच्या कॅमेरात पाणी जाते का.. " आकाशने विचारलं. 
" हं... काही बोललास का तू... लक्षच नाही माझं... " सईचं लक्ष समोर लागलेलं होतं ना. 
" तुमच्या ........ कॅमेरात ........ पाणी ....... जाते .... का .. ?? " आकाशने पुन्हा एक-एक शब्द करून विचारलं. 
" का... means ... water proof कॅमेरा नाही आमच्याकडे... पाणी जाणारच ना... " सई हसत म्हणाली. 
" मग ते जरा वेळ बंद करावं लागेल, पाऊस येतो आहे ना.. पुढच्या १० मिनिटात येईल... त्याच्या आधी निघावं लागेल इथून.. " आकाश उभा राहिला. 
" आताच तर थांबला पाऊस.. लगेच कसा येईल.. " सई ,
" आपको पता चलता है... बारिश कब आनेवाली है ... " त्यातली एक मुलगी हसू लागली. 
" हो ... कळते मला... भिजायचं नसेल तर चला.... पटकन चला. इथे एक पडका वाडा आहे, तिथे थांबू शकता थोडावेळ... " बाकीच्यांना नाही पण सईला त्याचं बोलणं पटलं. हा किती वर्ष राहतो इथे काय माहित, यालाच जास्त माहिती इकडची. हा विचार करून सगळे निघाले त्याच्या मागे. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------


               सुप्री , वर आभाळात खूप वेळ बघत होती. चालता चालता थांबली. अमोलचं लक्ष होतंच तिच्याकडे. 
" काय मॅडम... एवढ्यात दमलात का.. म्हणे आम्ही खूप फिरलो आहे आधी. " अमोल लागला हसायला. पण सुप्रीला पाहून बाकीचे सुद्धा थांबले. 
" काय झालं सुप्री ? " संजनाने विचारलं. 
" माहित नाही काय झालं ते... पण थांबावंसं वाटलं. कदाचित आपल्याला कुठेतरी थांबलं पाहिजे... " ,
" का ? " अमोल आता विचारात पडला.. हिला काय झालं. 
" मला वाटते पाऊस येतो आहे पुन्हा... " सुप्री अजूनही वर आभाळात बघत होती. आकाशने सवय लावली होती ना.. सुटणार का लगेच. मात्र अमोल त्यावर हसू लागला. " यात हसायचं काय आहे अमोल सर... " सुप्री जरा रागात बोलली. 
" सॉरी.. सॉरी... " अमोल हसू आवरत बोलला. " म्हणजे तुला हवामानचं सुद्धा कळते तर... पाऊस कधी पडणार... यावर्षी किती थंडी असेल.. उन्हाळा किती प्रखर असेल... I mean........  seriously,.........  खरंच कळते का तुला .. कि नुसतं मला दाखवण्यासाठी... " .....अमोल. 
" बघितलं ... हे असं असते... कोणाला खरं वाटतं नाही... म्हणून येतं नव्हते मी... "..... सुप्री.. 
" ok ok... सॉरी बाबा... पण आताच पाऊस पडून गेला ना... म्हणून वाटलं तसं..नाही बोलणार, आता पुढे काय करायचं ते सुद्धा सांग ना.. " 

             कोमललाही पटलं ते. " आपण एखाद्या ठिकाणी थांबू.. नाहीतर एखाद्या घराचा आडोसा घेऊ. सुप्रिया बरोबर बोलते आहे. " अमोलला तरीही शंका होती. कॅमेरा बॅगमध्ये ठेवला त्याने. बाकी सगळे आत गावात आले. काही गाई-म्हशीचे गोठे होते. त्यात थोडावेळ आडोसा घेऊ असं ठरलं. अमोल तर अजूनहि बाहेर उभा होता. आता यांना उभे राहून १५ मिनिटं होतं आली. पावसाचं काही दर्शन नाही. " उगाच थांबलो ना.. कुठे आहे पाऊस.. " अमोल बाहेरूनच आवाज देत होता साऱ्यांना. आकाश असता तर त्याने एकदम बरोबर सांगितलं असतं पावसाचं, त्याला कळायचा ना पाऊस... सुप्री मनातल्या मनात बोलत होती. आकाशची आठवण आली आणि इकडे पावसाने सुरुवात केली. अमोल जरासा भिजला, पण पावसाला सुरुवात झाली हे नक्की. " मानलं पाहिजे सुप्रिया तुला... ५-१० मिनिटानंतर आला पाऊस तरी अंदाज जबरदस्त होता तुझा. " अमोल पावसाकडे पाहत बोलत होता. सगळे आता पाऊस थांबायची वाट बघू लागले.  

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------


                 खरंच, जोरात सुरुवात झाली पावसाला. त्या पडक्या वाडयात खुप जागा होती. सई, तिचा ग्रुप आणि आकाश .. आतल्या भागात बसले होते. आकाश एका मोठ्या खिडकी समोर बसून पाऊस बघत होता. सईचे मित्र-मैत्रीण थोडा वेळ आराम करत बसले होते. सई , स्वतः काढलेले फोटो बघत बसली होती. नंतर तिने त्या पडक्या वाडयात फोटो काढायला सुरुवात केली. एका क्षणाला तिने कॅमेरा आकाशकडे रोखून धरला. मोठया खिडकीतून प्रकाश आत येतं होता. आकाश टक लावून बाहेरच्या पावसाकडे पाहत होता. थोडासा काळोख होता तिथे. बाहेर पाऊस आणि त्या खिडकीतून येणाऱ्या प्रकाशात आकाश वेगळाच भासत होता. चांगला फोटो मिळाला सईला. थोडावेळ त्याच्याकडे पाहत बसली. काय life असेल ना याची.. नुसतं भटकत राहायचं. घरी कोण... फॅमिली कोण... काही नसेल का याला. अचानक तिचं लक्ष आकाशच्या सामानाकडे गेलं. ट्रेकिंगची सॅक... आणि त्याहीपेक्षा.. एक तुटलेला कॅमेरा... जरा कुतूहल वाटलं तिला. त्याच्याजवळ आली. " excuse me... भटक्या... हा कॅमेरा... तुझा आहे का.. " आकाशचं लक्ष सईकडे गेलं. कॅमेरा हातात घेतला. " माहित नाही मला... जेव्हा पासून फिरतो आहे.. सोबतच आहे माझ्या.. " आकाशने कॅमेरा जवळ घेतला. " पण हा तुटलेला , बिघडलेला आहे.. " सई बोलली. त्यावर आकाशने एक छानशी smile दिली आणि समोरच्या पावसाकडे पाहू लागला. सई त्याच्याकडेच कितीतरी वेळ बघत राहिली.. 

" तू दाखवशील ना आम्हाला... तुझ्यावर भरवसा ठेवून आम्ही थांबलो आहे...  " सई खूप वेळाने बोलली.
" पण मी भटकत असतो... तुम्ही फिरणार का तेवढे ..  ",
" हो... नाही थांबणार कधी... फक्त फोटो क्लीक करायचे आहेत खूप सारे... बघ ना....  फोटोग्राफी करायला आलो आणि पावसाने गाठलं आम्हाला...",
" फोटोग्राफी करायची आहे ना.. चला ना मग, आता थांबेल पाऊस... " आकाश त्याची सॅक घेऊन उभा राहिला... " मी घेऊन जाईन तुम्हाला .. फक्त माझं, मी सांगीन तसं वागायचं... " ,
" हो...  ते  ठीक आहे... पण पाऊस तर पडतोच आहे आता... कॅमेरा भिजणार ना... " ....सई. 
" १० मिनिटात थांबेल... " बाकीचेही जागे झालेले. एकाने लगेच घड्याळात time लावला. खरंच १० मिनिटांनी पाऊस थांबला. 
" आप क्या भगवान हो... पहिले भी बताया आपने बारिश होगी.... हो गयी... अभी बोले १० मिनिट मे बंद होगी... हो भी गयी बंद... कैसे... " एकाने कुतूहलाने विचारलं. त्यावर सुद्धा कधी बोलला नाही आकाश.. 
" माहित नाही... पण समजते मला. चला जाऊया आता.. तुम्हाला फोटो काढायचे आहेत ना.. " तसे सगळे त्याच्या मागोमाग निघाले. 
" जास्त दूर जायची गरज नाही.. इथूनच एका ठिकाणी छान फोटो मिळतील. " आकाश बडबत चालत होता. त्याच्या मागोमाग सई आणि तिचा ५ जणांचा ग्रुप ... पुढे चढण होती जरा. सईचं लक्ष आजूबाजूला होतं. छान !! म्हणजे हा उंच जागी घेऊन जातो आहे तर... 
" लहानसा डोंगर आहे... इथे एक-दोनदा येऊन गेलो हल्लीच... छान दिसते इथून सर्व.. " आकाश बोलत एकटाच पुढे गेला. सई त्याच्या मागे होतीच.. एक लहानशी भिंत असावी असा एक मोठा खडक होता उभा समोर.. त्याच्या एका बाजूने आकाश पुढे गेला. मागोमाग हे सर्व.. आणि एका क्षणाला सई जागच्या जागी स्थब्ध झाली. 

              समोर हिरवं -हिरवं गवत.. अगदी ढोपरापेक्षा हि उंच... जमिनीवर तरी तेच होतं सगळीकडे... आणि समोर... बरोबर समोर , आणखी एक डोंगर दिसतं होता... परंतु थोडा दूर होता. त्याच्या आजूबाजूला पांढरे ढग ,प्रवास करत होते. त्याचं वरचे टोक तेव्हढं दिसतं होतं. सारे ढग त्याच्या बाजूने जात होते... पांढरी शुभ्र नदी जणू काही... त्याला चिटकून , तर कधी त्याच्या माथ्याला स्पर्श करत पुढे निघाले होते. सईला समोर काय आहे त्यावर विश्वास नव्हता. आकाश एका जागी उभा राहिला. सईचे बाकी मित्र पटापट फोटो काढत होते. पण सई ... अजूनही ती भानावर आली नव्हती. समोर आहे ते खरं आहे का ... "आ" वासून ती कधीची बघत होती ते. 

" ओ मॅडम.. फोटो काढून घ्या... " आकाश खाली बसत म्हणाला. " हो...  हो..." म्हणत सई जागी झाली. पुन्हा तेच समोर द्रुश्य... ढोपराएवढं हिरवंकंच गवत .. पायाखाली जमीन नसावी एवढं गच्च .. समोर unbelievable गोष्ट.. नदीचं होती ती ढगांची... इतके ढग... मानलं पाहिजे या निसर्गाला.. सईची फोटोग्राफी सुरु झाली. मन भरेपर्यंत फोटो काढून झाल्यावरच सर्व त्या गवतात बसून समोरच जग बघू लागले.  

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------

               पाऊस तर थांबला होताच. शिवाय, त्या मंदिरातील पुजारी बोलले होते ना. आजचा दिवस थांबा गावात, भटक्याच्या खुणा मिळतील. तर कोमलनेच सगळ्यांना " थांबूया" असं सांगितलं. राहण्याची सोय करायला हवी. म्हणून सगळ्यांनी तंबू बांधायला सुरुवात केली. अमोल तर पुस्तकात काय लिहिलं आहे ते वाचत होता... पहिल्यांदा तंबू हा प्रकार त्याने घेतला होता ना सोबत. कोमल आणि अमोल सोडले तर बाकीच्या ग्रुपने तंबू उभे केले सुद्धा.. दोघेही त्या सर्वांचा वेग बघून अवाक झाले. 
" कसं काय जमलं तुम्हाला.. " अमोलने संजनाला विचारलं. 
" मी बोलले होते ना... सवय आहे आम्हाला फिरायची, त्यात हि सुद्धा सवय आहे.. " , 
" मग या सुप्रीला सुद्धा येतो का tent बांधायला. " अमोल सुप्रीकडे पाहत बोलला. 
" येतो आणि चांगला उभा करते मी tent .. तुम्हाला येतं नाही तर दुसऱ्यांना हि येतं नसेल, असं वाटते का तुम्हाला... " सुप्री वेडावत म्हणाली. 
" हो... " .....अमोल.. 
" मी दाखवीन , एकदाच... शिकून घेयाच... परत परत कोणी दाखवणार नाही.. समजलं ना .. " सुप्री पुढे गेली पटापट. जस आकाशने दाखवलं होतं .. अगदी तसंच , तिने पटापट तंबू उभा केला अमोलचा. पुन्हा चकित केलं अमोलला तिने. अमोलच तोंड उघडं... " तोंड बंद करा.. माशी जाईल तोंडात.. " सुप्री हसत मागे आली. अमोलला ओशाळल्यागत झालं. " थँक्स !! " अमोल चट्कन आत शिरला. 
" मला वाटते, सर्वांनीच आराम करायला हवा... ".... कोमल... 
" चालेल.. " सगळेच दमलेले होते प्रवासाने.. 
" मी जरा गावात फिरून येते... " कोमल निघून गेली गावात. 

                 पावसाच्या पाण्याने ... धुवून निघालेल्या वाटा... मधेच डांबरी रस्ता... पाण्याने तर कसा चमकत होता. दूरवरून बैलगाडी येतं होती. त्यांच्या गळ्यातील घंटांचा आवाज दूरवर येतं होता. कोमल त्याकडेच बघत होती तर मागून सुप्री-संजना येताना दिसल्या. " तुम्ही ... आराम करायचा ना.. " कोमल संजनाकडे पाहत म्हणाली. " नको... प्रत्येक क्षण महत्त्वाचा आहे इथे... " संजना बोलली. सुप्री अजूनही नाखूष होती. तरी संजनामुळे आली होती. तिघी फिरू लागल्या गावात. गाव जागं झालं होतं. सगळेच आपापल्या कामात गुंतले होते. शेतच्या शेतं पसरली होती एका बाजूला. गायी- बकऱ्या चरायला निघाल्या होत्या. काही बायका पाण्याची कळशी - हंडा कमरेवर , डोक्यावर घेऊन निघाल्या होत्या. सूर्य बऱ्यापैकी वर आलेला आणि दिसत होता... त्याचा आणि ढगाचा लपाछपीचा खेळ सुरु होताच. थंड वारा वाहत होता. सुप्री खूप दिवसांनी हे अनुभवत होती ना. बरं वाटलं तिला. शेजारीच नदी किनारा होता. या दोघीना सोडून एकटीच सुप्री तिथे निघाली. 


                आभाळ आता काही ठिकाणी मोकळं झालं होतं. पावसाच्या ढगांची ये-जा सुरु होतीच. दुपारचे १२ वाजत आले तरी म्हणावा तसा उजेड नव्हता. परंतु छान थंड हवा सुटली होती. नदी किनारा बऱ्यापैकी मोठा , पसरलेला होता. पावसाने आवरतं घेतलं म्हणून काही जणी नदीवर पाणी भरायला आलेल्या होत्या. सुप्रीने आजूबाजूला नजर फिरवली. समुद्र वाटावा इतकं भव्य रूप नदीचं. नदीचा दुसरा किनारा म्हणजे दुसरं गावं. असा अंदाज लावला तिने. कारण त्या दुसऱ्या किनाऱ्यावर काही घरं दिसत होती. नदी किनारी थोडीफार हिरवळ. आताच मासेमारी साठी निघालेल्या दोन-चार होड्या. काही ठिकाणी गायी-म्हशी अंघोळ करताना दिसल्या. सुंदर वातावरण. सुप्री तिथेच एका दगडावर बसली. मागोमाग कोमल,संजना आल्या. कोणीच कोणाशी बोलत नव्हतं. फक्त त्या निसर्गाशी एकरूप होता होते का ते पाहत होते सर्व. या तिघींना बघून , जवळपास त्याच्याच वयाची मुलगी त्याच्याजवळ आली. 

" तुम्ही शहरातून आला आहात का .. " तिने विचारलं. 
" हो.. "... संजना. 
" तुम्ही इथे का बसला आहात मग.. कपडे खराब होतील तुमचे... ", 
"असं काही नाही.. चालते आम्हाला.. " कोमल बोलली तशी ती हसली. " एक सांग मला.. गावात विहिरी आहेत ना.. मग हे नदीचं पाणी , तेही आता गढूळ आहे... ते का पिता तुम्ही... " संजनाने विचारलं. 
" ते पाणी पिण्यासाठी नाही... धुणी-भांडी करण्यासाठी घेऊन जातो आहे.. पिण्यासाठी विहिरीचं पाणी वापरतो... पाणी वाचते ना असं, भटक्याने सांगितलं आम्हाला.. ".......  'भटक्या' हे नावं ऐकलं आणि पुन्हा त्याची आठवण झाली. 
"बरं झालं आठवण झाली त्याची.. तो कुठे गेला माहित आहे का... त्यालाच शोधतो आहे आम्ही.. " ..कोमल.. 
" तो कुठे जातो कोणाला माहित नाही.. काही काम असलं तर नाहीतर भूक लागली कि यायचा.... पण खूप चांगला माणूस तो, गावात किती छान कामं केली त्याने... सुधारलं गावं त्याने.. आणि एक दिवस निघून गेला.. " ,
" ते पुजारी बोलले कि काही खुणा ठेवतो मागे तो ... ते काय आहे नक्की... " संजना... 
" ते काय ... चला " तिच्या मागोमाग कोमल आणि संजना निघाल्या. सुप्रीला काहीच इंटरेस्ट नव्हता या गोष्टीत. ती फक्त ऐकत होती. 

एका ओबड-धोबड , रंगहीन मूर्ती पाशी घेऊन आली ती. " हे, त्या भटक्याने बनवलं आहे. " ,
" गणपणी ? .... तो काय मूर्तिकार आहे का.. " कोमलने चट्कन एक फोटो काढून घेतला. 
" माहित नाही... पण हे त्यानेच बनवलं आहे... गणपतीचा आकार येई पर्यंत बनवतो मूर्ती.. आणि खाली काही कोरून सुद्धा ठेवतो. ", 
"काय ? " ,
" इथे खाली काही कोरून ठेवलं होतं. पण तो दगडच काही दिवसापूर्वी तुटला. " कोमलने पाहिलं. मूर्तीखाली दगडावर " मा.. " हा एकच शब्द दिसतं होता. बाकीचा दगड तुटला होता. 
" हे असं ... तो ज्या गावात जातो ना... तिथे करून ठेवतो.. मागच्या गावातल्या माझ्या मैत्रिणींनी अशीच मूर्ती बघितली आहे त्याच्याकडे... असं का करतो ते माहित नाही. " हे सर्व झाल्यावर कोमल,संजना सुप्री जवळ आल्या. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------


" मराठी छान बोलतोस तू .. म्हणजे इथला या गावातला वाटतं नाही " सईने मागूनच आकाशला विचारलं. अजूनही ते त्या डोंगरावरच बसलेले होते. 
" Actually, मला माहीतच नाही मी कुठला आहे ते... " आकाश तिच्याकडे न बघताच बोलला. 
" अरे व्वा !! इंग्लिश शब्द सुद्धा माहित आहे का .. very good .. पण नक्की राहतोस कुठे तू... " ,
" सांगतो, आता पुढे जाऊया. तुम्ही तुमच्या वाटेने... मी माझ्या वाटेने.. " ,
" अरे !! आम्हाला आणखी फोटो काढायचे आहेत.. असा कसा जातोस सोडून.. by the way... कुठे निघाला आहेस.. ",
" माहित नाही... पाय जातील तिथे... चला निघूया.. पावसाला सुरुवात झाली कि अवघड होईल उतरणे. " आकाशचं बोलणं बरोबर होतं. म्हणून सईचा ग्रुप त्याच्या मागोमाग खाली उतरला.

" आज राहण्याची सोय कुठे करावी... गावात तुझी ओळख असेल ना.. " सईने हळूच विचारलं त्याला. 
" मी गावात राहत नाही जास्त. या पाठीवरच्या बॅगमध्ये एक तंबू आहे. त्यात राहतो कधी नाहीतर हे आहेत ना पडके वाडे, किल्ले... त्यात जाऊन रात्रीचा झोपतो... दिवसा फिरत असतो... तुमच्याकडे नाहीत का तंबू वगैरे. " आकाशने उलटं प्रश्न केला. 
" आहेत... आणले आहेत.. पण कसे उभं करतात ते माहित नाही.. तुला येते ना... करशील मदत.. " सईने विनंती केली. 
" करिन... मला येते ते .. पण आधी एका सपाट जागी जाऊया. कारण ते आताच उभे केले पाहिजे. नंतर संध्याकाळ झाली तर  पुन्हा अडचण...  इथे गावात आणि पावसाळ्यात तरी काळोख लवकर होतो. शिवाय पाऊसहि सुरु होईल एका तासाने... तर " , 
" how he knew that ?? " एका मुलीने कुतूहलाने विचारलं. सगळे खाली उतरत असताना गप्पा मारत होते. 

" पाऊस आणि मी... कधी पासून एकत्र आहे माहित नाही... पावसातल्या गप्पा... वेगळ्याचं असतात ना !! कधी कधी काय बोलतो , कोणाशी बोलतो तेच कळत नाही पावसात. पावसाचा आवाज कानात घुमायला लागला कि वारं भिनते अंगात. घोड्यासारखं उधळून धावावे, वाऱ्यासोबत शर्यत करावी असं वाटून जाते कधी नाही ते. पावसाच्या थंड थेंबाचा स्पर्श झाला कि भलतीच शिरशिरी येते अंगात. जसा जसा पावसाचा जोर वाढत जातो, तसा तसा "तो" अंगात भिनतो नुसता. मग कोणाचं का ऐकावं.. सैरावैरा पळू लागते मन, शरीराच्या पुढे धाव घेते मन. पावसाच्या कविता , चारोळ्या, कथा... सगळं सगळं...  कसं ओसंडून वाहू लागतं मनातून... डोळ्यातून, मनातून , अंगा-खांद्यावरून, चहाच्या पेल्यातून, पागोळ्यातून, डबक्यातून, चिखलातून, तुटक्या छत्रीतून ... फक्त आणि फक्त "पाऊस" च बाहेर येऊ लागतो. मीही मग स्वतःला थांबवत नाही...त्यात मिसळून जातो ... आणि एका क्षणाला , मी स्वतःच पाऊस होऊन जातो... " आकाश छान बोलला. बोलता बोलता कधी खाली आले ते कळलंच नाही... 
" एक मिनिट !! " सईने थांबवलं आकाशला. " तिने तर इंग्लिश मध्ये प्रश्न केला ना... मग तुला कसं कळलं ते... तुला फक्त इंग्लिश शब्दच नाही ... तुला पूर्ण इंग्लिश कळते ना... सांग ना.. कळते ना.. " सईची उत्सुकता वाढली. 
" हो... सांगतो.. पहिलं तंबू उभारून घेऊ... " आकाशने त्याच्या सॅक मधून तंबू बाहेर काढला. आणि पुढच्या १० मिनिटांत उभा राहिला सुद्धा तंबू. बाकीचे तर तंबू बाहेर काढतच होते अजून. 
" superman आहेस का तू... " सई हसत म्हणाली. 
" येतो पट्कन मला उभा करता.. एक काम करूया.. दुपार झाली आहे.. मी खाली गावात जाऊन काही जेवणास मिळते का ते बघतो... पाऊस येण्याआधी... तोपर्यंत तुमचं होईल असं वाटते... " आकाशने बॅग पाठीवर लावली. आणि हसत हसत निघून गेला. सई आणि तिचे मित्र तंबू उभे करण्यात गुंतले. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------

" अगं सुप्री... काय बसून आहेस नुसती... काम कर जरा... " आकाशने तिला दुरूनच आवाज दिला. आकाश पाण्यात उभा होता. सुप्री किनाऱ्यापाशी बसून होती कधीची. 
" मला हाक मारतो आहेस का... " सुप्रीने उलट प्रश्न केला. हातातली पाण्याची बाटली त्याने एका ठिकाणी ठेवली आणि आकाश पाण्याबाहेर आला. 
" या नदीच्या दोन्ही बाजूंना बघ आणि कसं वाटते ते सांग. " सुप्रीने पाहिलं. 

          दूरवर पसरलेला किनारा. एका ठिकाणी , किनाऱ्याला लागलेली तुटकी होडी... त्यावर बसलेले दोन - चार कसलेशे पक्षी... दुसऱ्या बाजूला , नजर जाईल तोपर्यंत झाडं-झुडुपं.. किनाऱ्यावर लहानशे दगड सगळीकडे.. आणि थंड हवा. 
" किती छान वाटते ना इथे... शांत शांत.. " सुप्रीला शहारून आलं. 
" हो ना... मग आपल्या दोघांशिवाय कोणी आहे का इथे.. संजना आणि बाकीचे कधीच गेले ना.. ",
" हो... माहित आहे मला... ", 
" आणि सुप्री तुझंच नाव आहे ना...मग कसले फालतू प्रश्न विचारतेस... पाणी भरायचं आहे.. चल ना लवकर... " आकाश पुन्हा पाण्यात जाऊ लागला. 
" बस ना रे.. जरा शेजारी.... कुठे वेळ मिळतो आपल्याला आता... किती छान वातावरण आहे ना... त्यात तुला कामाचं पडलंय ... गणू शप्पत नाही देणार त्रास... प्लिज बस ना खाली... " आकाश तिच्या शेजारीच बसला. सुप्री त्याच्या खांद्यावर डोकं ठेवून बसलेली. किती वेळ तसेच बसून होते दोघे.. 

              " सुप्री... सुप्री... झोपलीस का... सुप्री... " आकाशने आवाज दिला. सुप्री भानावर आली. समोर तसाच नदीकिनारा.. फक्त हाक मारणारी संजना होती. आकाशच्या आठवणीत गेलो होतो आपण. सुप्रीच्या लक्षात आलं. त्याचवेळेस तिला विजेचा अस्पष्ट असा आवाज आला तिला. दुपारचे १२ वाजून गेलेले, तरी दूरवरून काळे ढग येतं असल्याने काळोख होतं होता. पुन्हा पावसाची चाहूल लागलेली. " चला निघूया... पाऊस सुरु होईल परत.. " सुप्री बोलली. आभाळात पाहिलं. " अर्धा-पाऊण तास आहे आपल्याकडे... तोपर्यंत जेवणाची व्यवस्था करायला हवी. " सुप्रीनेच पुढाकार घेतला. थोडेच पुढे आले असतील. एक जोडपं उभं होतं बोलत. त्यांच्या बाजूनेच गेल्या तिघी. अचानक सुप्री थांबली. त्या दोघांजवळ आली.  

" एक मिनिट !! तुम्ही काहीतरी बोललात ना हिला... " त्या मुलाकडे पाहत सुप्री बोलली. 
" अहो... काही वाईट नाही बोललो... स्तुती करत होतो तिची... " मुलगा घाबरला. 
" तसं नाही... तुम्ही एक वाक्य बोललात पावसाबद्दल.. ते ऐकून थांबली मी.. " ,
" काय झालं सुप्री... हा बोलला का तुला काही... " संजना त्या मुलाकडे रागात बघू लागली. 
" नाही ताई... खरंच मी काही बोललो नाही यांना.. " सोबतची मुलगी हि घाबरली. 
" अरे !! ... पावसाबद्दल काय बोलतात तुम्ही.. ते सांगा.. " सुप्री भरभर बोलली. 
" काही नाही... हि नवीन आहे इथे.... तिला पाऊस बघायचा होता म्हणून आणलं. " ,
" हो.. मग काहीतरी बोललात ना तिला... ते ऐकलं म्हणून थांबली मी. ".... सुप्री. 
" हो.. पाऊस बघितला आहेस का कधी... हे असं एवढंच बोललो. " त्या बोलण्यावर सुप्रीचा चेहरा विचारात पडला. 
" याचा अर्थ माहित आहे का तुम्हाला.. " सुप्रीचा पुढचा प्रश्न. 
" हो... तो काय पाऊस येतो आहे दुरून... इथे पाऊस नाही आणि तिथे पाऊस... दोन ऋतू एकाच वेळेस... " सुप्रीने वळून पाहिलं. खरंच तसं होतं. त्या उभ्या होत्या तिथे थोड़ का होईना ऊन होते, आणि दूरवर पाऊस येताना दिसत होता. 

" काय झालं सुप्रिया.. " कोमलने विचारलं. सुप्री वेगळ्याच विचारात. 
" हे तुम्हाला माहित होतं का ... कि कोणी सांगितलं " सुप्रीची अवस्था वेगळी झाली होती. तो मुलगा आणखी घाबरला. 
" सांगा ना... कोणी सांगितलं हे सर्व... " सुप्रीचा आवाज जड झालेला. 
" तो भटक्या आलेला ना गावात... तो बडबड करायचा असंच काही... एकदा त्याला विचारलं काय असते ते... तेव्हा आम्हा पोरांना घेऊन त्याने असं दाखवलं होतं. आणि बोलला, असा बघायचा असतो पाऊस.. " एवढा वेळ धरून ठेवलेले अश्रू मोकळे केले सुप्रीने. कोमल , संजनाने तिला एका बाजूला आणलं. 
" काय झालं अचानक रडायला आणि त्याला एवढं काय विचारत होतीस. " संजना.... 
" आकाश !! " सुप्रीच्या तोंडातून एकच शब्द बाहेर पडला. 
" काय ? ".... कोमल.. 
" हे असं संभाषण फक्त आकाश आणि माझं होतं... 'पाऊस बघायला' तोच घेऊन जायचा मला... त्याच्याशिवाय असा विचार कोणीच करू शकत नाही. " सुप्री रडतच बोलत होती. 
" म्हणजे भटक्या हाच आकाश आहे ... असं वाटते का तुला... " ....कोमल 
" माहित नाही... पण वाटलं क्षणभरासाठी.. " सुप्रीने डोळे पुसले. " चला... जेवणाची तयारी करायची आहे ना... चला पाऊस येण्याआधी.. " पटापट निघाल्या तिघी. सुप्री-संजना मिळेल ते खाद्य घेऊन निघाल्या. कोमल , भटक्या संबंधी आणखी माहिती मिळते का ते बघायला पुढे गावात गेली. 

" excuse me.... आज काय उपवास आहे का.. जेवणात काय fruits खायचे का...  " अमोलने या दोघींनी आणलेल्या फळाकडे पाहत comment केली. 
" काय पाहिजे होते... ऑर्डर देयाची ना आधी... " सुप्री वेडावत बोलली. आजकाल, मूड बदलायचं बटन सापडलं होतं तिला. काही क्षणापुर्वी डोळ्यातलं पाणी पुसरणारी सुप्री पुन्हा नॉर्मल झालेली. 
" काहीही चाललं असतं मला .. तिखट पाहिजे होतं जरा.. " अमोल बोलला तसा तिला त्यांच्या पहिल्या भटकंतीची आठवण झाली. आकाशने असंच विचारलं होतं ना सगळ्यांना. आठवणीने हसायला आलं तिला. आवरलं लगेच. 
" आहे ते खा... नाहीतर तुम्ही जाऊन आणा. बघ रे गणू... कशी असतात माणसं... " सुप्री हसत म्हणाली. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------


बघता बघता संध्याकाळ झाली. दुपारचं जेवण आणि आराम, पावसासोबत झालं. संध्याकाळी पाऊस थांबला आणि सूर्य घरी निघाला.सकाळ पासून पडून पडून पाऊसही थकला होता. आकाश तंबू बाहेर बसला होता. सई कॅमेरा घेऊन बाहेर आली. अजूनही थोडा प्रकाश होता. संध्याकाळचे काही फोटो टिपले तिने. 
" किती शांतता आहे ना... कसली धावपळ नाही, घाई नाही. घड्याळात बघून कामे नाहीत... कोणाला कसले रिपोर्ट देयाचे नाही... कसली deadline नाही... काही काहीच नाही. फक्त शांतता. " सईच्या अंगावर रोमांच उठले बोलताना. 
" असंच पाहिजे ना आयुष्य. या सर्वाकडे पाहिलं कि वाटते इथेच रहावं. याकडे बघितल्यावर कळते, हि माणसं एवढी जास्त वर्ष कशी जगतात ते... खरंय ना.. " आकाशने स्वतःचा विचार सांगितला. 
" तुझं काय ... कुठे राहतोस तू.. असा भटकत का असतोस.. " ,
" माहित नाही.. एवढं तर नक्की आहे कि मी गावातला नाही.. पण शहरातला असतो तर तिकडची लोकं एकदा तरी आली असती ना मला बघायला. "..... आकाश . 
" म्हणजे??.....  तुला आठवतं नाही तुझी फॅमिली ... कुठे राहतं होतास ते ... " सईने भरभर विचारलं. 

त्याने एक नजर सईकडे बघितलं. पुन्हा समोर पाहू लागला. संध्याकाळ झालेली ना... सूर्यास्थ होतं होता. पक्षी घराकडे निघालेले.. गावकरी पुन्हा घराकडे परतत होते. 
" मी एका नावाड्याला सापडलो.. जंगलात , नदी किनारी कुठेतरी... त्याने तिथेच राहणाऱ्या आदिवासी कडे सोपवलं मला. त्यांनी सांगितलं, ३ दिवस बेशुद्ध होतो... नदीतून वाहून आलेलो असं बोलले ते.. इथे कपाळावर जखम होती... त्यांनीच उपचार वगैरे केले. १० दिवस होतो त्या आदिवासी पाड्यात.. " ,
" मग तू नक्की कुठून आलास .. ते नाही माहित तुला ? " ,
" नाही आठवत काही.. काही वस्तू होत्या बॅगमध्ये, त्या पाड्यातील लहान मुलं घेऊन गेली मी बेशुद्ध असताना.. कागदाच्या वस्तू , पेपर्स .. पाण्यात भिजून खराब झाले.. बॅगमध्ये उरले ते फक्त कपडे आणि हा तंबू... त्याचा त्यांना काही उपयोग असता तर तेही घेऊन गेले असते.. " आकाश हसला त्यावर स्वतःशीच.. 
" हा कॅमेरा माझ्या गळ्यात होता असं बोलले ते. तो पण तुटलेला आणि बिघडलेला आहे. काय कळणार त्यातून.. " आकाशने सांगून टाकलं. 
" तुला काहीच कसं आठवतं नाही.. " ,
" त्या आदिवासी पाड्यातील वैदू बोलला, स्मृती भ्रम झाला असेल. काही काळासाठी स्मृती नष्ट होते तशी. कशी ते माहित नाही... पण खूप प्रयन्त केला आठवायचा. धुरकट आठवते काही.... गणपती आठवतो, ' माझा गणू ' असं बोलायचं कोणीतरी... ते आठवते.. आणि एका मुलीचा चेहरा आठवतो... चष्मा लावणारी, गालावर खळी.. सुंदर हसणारी.. बडबड करणारी ... सतत हसणारी अशी एक मुलगी आठवते.. पुसट अशी आठवण... कधी कधी स्वप्नांत सुद्धा येते. नावं आठवत नाही काही.. तिला शोधलं पाहिजे म्हणून निघालो. गेल्या १०-११ महिन्यात किती फिरलो मी , ते मलाही माहित नाही. तशी कोणी दिसते का ते बघण्यासाठी. नाहीच भेटली. मग या गावा -गावातून फिरल्यावर समजलं... किती जुन्या काळात जगतात हे अजून.. काही गोष्टी सांगिल्या यांना... त्यांनीही सुधारलं पाहिजे म्हणून मदत करतो...निसर्गाची काळजी घेतली कि तो आपली सुद्धा काळजी घेतो , हे समजावून सांगितलं त्यांना... ऐकतात सगळेच... छान वाटते. भटकत असतो म्हणून भटक्या .... नाहीतर माझं नावं सुद्धा लक्षात नाही माझ्या.... एवढा फिरलो आहे ना, सगळेच ओळखतात आता इथे...पण मला जी लोकं हवी आहेत ते सगळे कुठे आहेत तेच कळत नाही. " आकाश छान बोलत होता. सईला मात्र वाईट वाटलं ते ऐकून. 

" पण आता वाटते, हेच आयुष्य छान आहे. देवाची कृपा किती बघा. सर्व आठवणी पुसून टाकल्या. मी भटकायचो आणि तो चेहरा , तेव्हढा ठेवला डोक्यात. त्यात पावसाबद्दलच प्रेम सुद्धा तसंच आहे. आधी भिजायचो का माहीत नाही... पण आता पाऊस आला कि असं वाटते तो काहीतरी सांगतो आहे मला. म्हणून सारखा बघत बसतो त्याला. असो, एव्हाना माझी माणसं मला विसरून सुद्धा गेली असतील ना... मग हे असं जीवन का नाही आवडणार मला. सोबतीला आहेच ना हा निसर्ग.. नाहीतरी कुठे कोणाकडे वेळ असतो सध्या.. या निसर्गात आलो ना... कि मोकळं वाटते... त्याच्याकडे खूप वेळ असतो माझ्यासाठी... सोबतीला पाऊस आहेच.. खूप वर्ष एकत्र आहोत आम्ही असं आतून वाटते. म्हणून ते कळतो ना पाऊस मला. " आकाश स्वतःमधेच गुंतला बोलताना. 
" मग .. त्या आठवणी.. त्या परत येतील का... " ...सई.. 
" माहित नाही.. एका गावात हॉस्पिटल होतं... तिथे जाऊन विचारलं ते एक डॉक्टर बोलले... ओळखीच्या व्यक्ती , जागा... वस्तू जर समोर आल्या तर आठवेल मला सगळं. तेव्हाच तेव्हा बघू.. " आकाशने सईकडे बघितलं. डोळ्यात पाणी दिसलं तिच्या. 
" काय झालं.. ? " ,
" काही नाही... असंच काही आठवलं म्हणून पाणी आलं डोळ्यात.. " सईने डोळे पुसले. 
" हेच.. आठवणी फक्त डोळे ओलं करायची कामे करतात. मलाही आलं असत रडायला कधी , पण त्या आठवणीच नाहीत माझ्याकडे.. आहेत त्याही मोजक्या , छान अश्या... जुन्या आठवणी काढायच्या कशाला... एवढं सगळं छान असताना रडत बसायचा... तेही मागे घडून गेलेलं आठवून... नाही पटतं मला. म्हणालं तर आतातरी या जगातला सर्वात सुखी माणूस मीच आहे... नाही का " आकाश हसत म्हणाला. 
" हो " सई सुद्धा हसली. 
" एक काम करूया आता.. आज रात्री इथेच थांबु.. उद्या पहाटे निघूया... खाली गावात जाऊया.. मंदिर आहे छानसं.. फोटो काढण्याइतपत छान आहे मंदिर... जेवणाची सोया सुद्धा होईल मंदिरात.. चला निघूया.. " सईने बाकीच्याना जमवलं आणि आकाश सोबत निघाले. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------  

"hi सुप्रिया .. कशी आहेस.. " अमोल सुप्री जवळ बसत म्हणाला. 
" मला काय झालंय ... गणूने आतापर्यंत छान ठेवलं आहे मला.. " ,
" तसं नाही... आपलं बोलणंच झालं नाही ना सकाळ पासून.. आता बघ, रात्र सुद्धा झाली. दिवसभर तू फिरत होतीस.. आणि मी इथे.. " ,
" अरे मग यायचे ना माझ्यासोबत फिरायला... बसून काही मिळत नाही... आणि मी काही celebrity आहे का माझ्या बरोबर बोलायला " ,
" बाकीच्यांचे माहित नाही... but तू  special आहेस माझ्यासाठी... " ,
" हो का.. ",
" हो तर... एवढ्या मुली बघिल्या... तुझ्या सारखी तूच... अशी कोणी दुसरी नसेल.",
" माझ्यासारखी म्हणजे... पागल ना... डोक्यावर पडलेली.. " ते ऐकून केवढयाने हसला अमोल. 
" नाही गं.. तुझं बोलणं कसं छान असते.. तुझ्याशी बोलत राहवं आणि तुला ऐकत रहावं असं वाटतं राहते नेहमी. त्यात तुझा स्वभाव ... किती छान तोसुद्धा... सारखी हसत असतेस आणि हसवत असतेस.. तुझी smile ते वेडं लावते.. इतकी गोडं... " ,
" अरे बाबा .. इतना लाजवो मत... !! " सुप्रीने चेहरा झाकून घेतला हाताने. दोघांचं बोलणं सुरु असताना बाकीचे हि सामील झाले त्यांना. एकाने लाकडं जमवून आणली होतीच. शेकोटी पेटवली. छान गप्पा सुरु झाल्या सगळ्यांच्या. नंतर गाणी सुरु झाली. सारेच आपल्या धुंदीत मज्जा करत होते. गाणी गात होते. सुप्री थोडावेळ होती त्यात. नंतर कोणाचं लक्ष नाही बघून जागेवरची उठली. थोडी दूर आली सर्वापासून. तिथूनच एका जरा उंच ठिकाणी जाऊन बसली एकटीच. अमोलला दिसलं ते. तिच्यामागे जाण्यास निघाला तर संजनाने अडवलं तिला.
" थांबा अमोल सर, तिची सवय आहे जुनी.. एकटीच बसते काही आठवतं... अश्यावेळी कोणी नको असते तिला.. मीही नाही... " ,
" अरे पण रात्र झाली आहे.. आणि ती एकटीच.... " अमोल काळजीने बोलला. 
" राहू दे सर.. बोलली ना.. सवय आहे तिची... आणि ती आल्याशिवाय मी जाणार नाही झोपायला.. तुम्ही जाऊन झोप सर्व.. " 

अमोल सुप्रिकडे पाहत होता... खरंच , कुठेतरी दूर पाहत होती सुप्री. कोमलने सुद्धा " उद्या लवकर निघू.. " असं सांगितल्यावर सगळेच झोपायला गेले. संजना तेवढी राहिली बसून शेकोटी जवळ. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------

            आकाशने सवयीप्रमाणे ,पट्कन शेकोटी पेटवली. खाली देवळात काही छान फोटो मिळाले शिवाय भरपेट प्रसाद सुद्धा मिळाला. थोडा वेळ गप्पा मारून सगळे झोपायला गेले. आकाश जागाच... आकाशला एकट्याला बघून सई बाहेर आली तंबूमधून. 
" झोप नाही येतं का तुला... " आकाशने बघितलं तिच्याकडे.. 
" या बसा.... असं आभाळ कुठे बघितलं आहे का तुम्ही.. " तेव्हा सई बघू लागली वर. खरंच... सौंदर्य काय असते ते हे... चंद्राची अर्धी कोर असुन सुद्धा... जे वर आभाळात दिसतं होते, त्याला कशाची उपमा नव्हती. सई तेच बघत बसली. 
" कसा असतो ना निसर्ग... प्रत्येक वेळेस वेगळंच रूपं दाखवतो ना हा.... " आकाश सई कडे पाहत बोलला. 
" झोपत नाहीस का तू... " सईने पुन्हा विचारलं त्याला. 
" रात्री-अपरात्री झोप येते... मग झोपलो कि पुन्हा तो चेहरा स्वप्नात येतो. माहीत नाही कोण आहे ती... खरी आहे कि माझी रचना... तरी बहुदा रोजच येते ती..हसते छान.. बघत रहावं असं... मग जागं येते पहाटे पहाटे.. ",
" मग शहरात का जात नाहीस... तिथलाच आहेस असं वाटते... " ,
" शहरात ?? .... कोणत्या शहरात जाऊ... ते जाऊ दे.. तुम्ही कर्नाटकच्या ना... मराठी कसं बोलता एव्हढं छान.. " ,
" मी लहानपणी मुंबईत रहायचे. नंतर १०-१२ वर्षाची असताना आम्ही कामानिमित्त कर्नाटकला शिफ्ट झालो. आता सगळे तिथेच राहतात. मी मुंबईत जाते कधी कधी.. म्हणून मराठी येते... तू ना एक काम कर.. मुंबईत जा... तिथे नक्की असेल कोणीतरी... ओळखीचं.. " ,
" असेल का नक्की.. ?? एवढ्या महिन्यात कोणी आलंच नाही. मी तरी कुठे शोधणार माझ्या कुटुंबाला... जाऊ दे.. झोपा तुम्ही... उद्या सकाळी नवीन ठिकाणी घेऊन जातो.. तिथला सूर्योदय छान असतो. " ,
" ठीक आहे.. good night .. !! " म्हणत सई गेली झोपायला. पण आकाशचाच विचार तिच्या मनात.  

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------

" झोपायचं नाही का .... ? "
" एवढ्या लवकर !! आता तर कुठे रात्र सुरु झाली.. " तरुण आहे रात्र अजुनी ... " .... आता कुठे चांदण्या बागडायला लागल्या आहेत... "
" काय आहे नक्की मनात ?? मला झोप येते आहे आणि कोडी कसली घालतोस ... "
" तुला पडलेली कोडी सोडवं ना मग ... जाऊ नकोस ना ... प्लिज !! " 
" काय होतेय नक्की ... गणू बघ रे ... काय झालं या वेड्याला ... त्यापेक्षा बोलूयाच नको आपण ... गप्पपणे झोपायला जाशील मग... "
" राग आला का ... राग आला असेल तर भांडलीस तरी चालेल ... बोलणं सोडू नकोस कधी ... तुझी बडबड तर श्वास आहे माझा... "
" नक्की वेडं लागला आहे तुला ... "
" वेडं तर तू लावलंस ना.. पण छान आहे हा वेडेपणा ...हा आयुष्यभर वेडेपणा करायला तयार आहे मला... "
" किती नाटकी बोलायला लागलास हल्ली ... कोणी ऐकलं ना ... दोघांना हि वेडे बोलतील.. लहान आहोत का आपण असा भांडायला... पा... ग... ल.... " 
" तुझ्या बरोबर प्रत्येक गोष्ट करायला आवडते ... वेडेपणा सुद्धा चालून जाईल.... फक्त सोबत रहा... तुला दूर जाताना बघायला आवडत नाही मला अगदी... म्हणून सांगतो... नको जाऊस ... थांब जरा... "
" पाऊस सुरू होईल ना रे बाळा !! "
" येऊ दे त्याला हि सोबत ....  भिजू...मनातल्या मनात... कोणाला कळणार नाही... नाहीतर तू माझ्या मनातच राहतेस... काय लागते दोन जीवांना... दोन शरीर ना फक्त .... श्वास तर एकच असतो ना .... "  

                   सुप्रीला अचानक आठवलं सगळं. अश्याच एका उंच ठिकाणी दोघेच जागे होते रात्रीचे. छान चांदणं पडलं होतं. आकाश रोमँटिक झालेला होता. हल्ली तो तसाच वागायचा. किती आठवणी होत्या त्याच्या.... सुप्री वर आभाळातील चांदण्या पाहत होती. " आहेस का तू... डोकं सांगते नाही.. पण आत, मनात कुठेतरी वाटते तू असावास अजूनही....येशील का मला भेटायला... तुला जावंसं कसं वाटलं रे मला सोडून.... एकदाही माझा विचार आला नाही का मनात तुझ्या.....  सगळ्या जगाला फसवून एकदा तरी ये..... तुला डोळे भरून बघायचे आहे रे ... तुझ्यासोबत पावसात चिंब व्हायचे आहे.... मला अजूनही पाहिजे आहे तुझी सोबत... खरंच नाही त्रास देणार तुला.... सगळं ऐकीन तुझं... प्लिज ... प्लिज ... ये ना परत आकाश... " सुप्रीचे डोळे पाणावले. डोळे पुसून पुन्हा त्या शेकोटी जवळ येऊन बसली. 

----------------- X ----------------------- X ----------------------- X ----------------------- X -----------

                आकाश अजूनही त्या शेकोटीजवळ बसला होता. " कोण आहोत आपण... कधीच काढून टाकला होता मनातून हा प्रश्न... या सर्वामुळे पुन्हा आला समोर... कोण असतील माझी माणसं, कुठे असतील.. काय नातं असेल पावसाचं आणि माझं... " माझा गणू ", ... माझाच आहे कि कोणा दुसऱ्याचा... आणि तो चेहरा, सतत आठवण्याचा प्रयन्त करतो मी.. कोण असेल ती, काय अस्तित्व असेल माझं.. " स्वतःशीच विचार करत होता आकाश. दूरवर नजर गेली त्याची. या डोंगरावरच्या मिट्ट काळोखात आग दूरवर दिसत होती. कुठेतरी दूर डोंगरावर अशीच कोणीतरी आग पेटवली असावी. हे दोन डोंगर एकमेकांपासून खूप दूर होते. या दोघामध्ये पसरलं होतं विस्तीर्ण जंगल... गावे आणि एक मोठी नदी... दोन्ही बाजूला , दोन वेगळ्या दिशांना दोन डोंगर...फक्त काळोखामुळे आकाशला ती शेकोटी, धूसर तरी दिसत होती. काय माहित , कोणीतरी असेल माझ्यासारखाचं... भटक्या... त्यालाही झोप येतं नसेल.. कोणाला तरी शोधतं असेल... त्याचीही जवळची माणसं हरवली असतील का.. कि कोणी आपल्या माणसाला शोधायला आली असतील... आकाश स्वतःशीच हसला......  गणू... त्याला तरी भेटू दे त्याची माणसं... आकाशने आभाळाकडे पाहत हात जोडले. शेकोटी विझवली. पाऊस तर नव्हता , आजची रात्र कोरडीच असेल... अंदाज.... बसल्या जागीच जमिनीवर अंग टेकलं त्याने... थोड्याश्या धूसर आठवणी, तो चेहरा आणि ताऱ्यांनी भरलेलं आभाळ, बघत तसाच पडून राहिला. 



--------------------------------------------------------------------  to be continued

Tuesday, 22 May 2018

भटकंती.... पुन्हा एकदा ( भाग पहिला )


              सूर्यास्त होतं होता. ढगांची धावपळ सुरु होती घरी पोहोचण्यासाठी. खाली नदीचं विस्तीर्ण पात्र, गाढ झोपेत असावी अशी भासावी इतकी शांत होती ती. शेजारी असलेल्या वनात पक्ष्यांचे थवे दिसतं होते.... घरी परतलेले. सूर्याची किरणे झाडा-झाडात दिसत होती अजूनही .... काय फोटो होता तो. असं वाटतं होतं कि समोरच उभा राहून पाहत आहोत सगळे. 
" wow !!! amazing.... शब्दच नाहीत माझ्याकडे काय बोलू ते... means ... एवढं feel होते आहे ना हा फोटो बघून... " कोमलच्या डोळ्यात टचकन पाणी आलं. लगेच तिने पुसूनही टाकलं. संजनाने सहानुभूतीने तिच्या खांद्यावर हात ठेवला. 
" होते असं.. जे जे हा फोटो बघतात तेव्हा.. ",
" आनंदाश्रू !! " कोमलने डोळे कोरडे केले. " किती बरं वाटते ना , हे असं बघताना... मी तर फोटो बघूनच असं feel केलं..प्रत्यक्षात फोटोग्राफरला काय वाटतं असेल असे फोटो काढताना... " कोमल भारावून बोलली. 

"त्याला तर काहीच वाटायचं नाही.. भराभर फोटो काढत बसायचा.. त्याला रोजच्या सारखं होतं ते... " संजना बोलली. 
" कोण तो... नाव वगैरे असेल ना काही तरी... " ,
" आकाश .... wild India चा फेमस फोटोग्राफर.... " ते ऐकून कोमलला केवढा मोठा आश्च्यर्याचा धक्का बसला. 
" म्हणजे ..... म्हणजे तू ओळखतेस का त्याला... म्हणजे तू त्याला बघितलं आहेस... तो तर कधीच समोर येतं नाही... कुठेच त्याचा स्वतःचा फोटो नाहि.. कधी पासून त्याला बघायचा आहे मला... " अचानक तिच्या मनात काही आलं.. " By the way.... त्याचे फोटोज तर मॅगझीन मध्ये असतात ना... तुझ्याकडे कसे.. म्हणजेच तू त्याला नक्की ओळखतेस... बरोबर ना.. " संजनाने लगेच पुढचा फोटो तिच्यासमोर धरला. एक मुलगी एक खडकाच्या टोकावर बसली होती. कुठेतरी एकटक बघत.. आणि आजूबाजूला धुकं पसरलेलं ...किती छान फोटो तोही.... 
" किती मस्त ना.. असा माझाही फोटो कोणी काढला असता तर... कोण आहे हि.. " ,
" का आवडला नाही फोटो... ?? " संजनाने लगेच विचारलं. 
" तसं नाही... आकाशने आतापर्यंत फक्त आणि फक्त निसर्गाचेच फोटो काढले आहेत.. म्हणून विचारलं.. "   कोमलने हळू आवाजात विचारलं. 

" ती बघ ... समोर.. " संजनाने एका दिशेने बोट दाखवत म्हटलं. 
" हो गं... तिचं आहे हि.. म्हणजे आकाश सुद्धा इथेच काम करतो का... wow !! कुठे आहे तो... एकदाच भेटू का त्याला... " कोमल उभी राहिली , मान उंच करून ऑफिस पाहू लागली. 
" आधी खाली बस.. " संजना जरा रागीट स्वरात बोलली. " नीट ऐकून घेयाचे नाही... हाच प्रॉब्लेम असतो सगळ्यांचा... बस खाली... " ,
" सॉरी..सॉरी.. " कोमल खाली खुर्चीवर बसली. आणखी काही फोटो होते त्या album मध्ये.. ते बघू लागली. एकाच मुलीचे त्यात जास्त फोटो होते. 
" किती लकी आहे ना हि मुलगी.. काय फोटोग्राफी केली आहे आकाशने... हॅट्स ऑफ.... !! " कोमल अजूनही ते फोटो बघत होती. " एक प्रश्न विचारू का... ",
" हो विचार " ,
" तिचेच फोटो का एवढे... means .. हे निसर्गाचे फोटो आणि इतर काही फोटो सोडले तर तिचेच जास्त फोटो आहेत.. दोघांचे काही relation... " ,
" हम्म ... " संजना...
" सुप्री नावं तिचं.. सुप्रिया... माझी Best friend....आकाश आणि सुप्री... दोघे एकमेकांना "like" करायचे... छान होते दोघांचे relation... हा photo album सुद्धा तिचाच आहे... पर्सनल photo album आहे तिचा... आकाशने हे फोटो खास तिच्यासाठी क्लिक केलेले... ",
" असं आहे तर... म्हणून हे फोटो त्या मॅगझीन मध्ये आले नाहीत... बरोबर ना... ",
" हो " , 
" मग आकाश येतो का आताही इथे... " ,
" छान सुरु होते सगळं... पण नजर लागली कोणाची तरी... " ,
" का ... काय झालं.. ",
" जेमतेम २ वर्ष टिकलं दोघांचे relation... ",
" so sad... ना " कोमलचा चेहरा एवढासा झाला... संजनाही काही वेळ शांत झाली. तिच्या डोळ्यात जमा झालेलं पाणी बघून कोमलने पुढे काही विचारलं नाही.

            कोमल... कोमल एका मॅगजीन साठी लिखाण करायची. त्यात तिचा विषय होता, पर्यटन... भारतात आणि भारताबाहेर पर्यटन करून यायची आणि ते मॅगजीन साठी लिहायची. तिचे अनुभव, त्या ठिकाणाची माहिती, प्रवासात भेटलेली माणसं .. वगैरे. तिने लिहिलेल्या लेखाबाबत संजनाने तिला भेटायला बोलावलं होतं. 

कोमल अजूनही फोटोच बघत होती. मधेच संजनाकडे बघत होती. ती जशी नॉर्मल झाली तसं तिने लगेच विचारलं." हे सर्व फोटो ग्रेट आहेत... आकाश आणि सुप्रिया बद्दल ऐकून जरा वाईट वाटलं... पण मला तू कश्यासाठी बोलावलं ते सांगितलं नाही अजून.. " संजनाने तोपर्यंत रुमालाने डोळे पुसून घेतले. संजना पुढे काही बोलणार इतक्यात कोमलची नजर एका ग्रुप फोटो वर खिळली. " एक मिनिट... " कोमलने फोटो जरा जास्त निरखून पाहिला. " hey ... wow !!! ... हा मुलगा तुमच्या ग्रुप मध्ये कसा... " फोटो मधल्या एका मुलाकडे बोट दाखवतं कोमलने संजनाला विचारलं. 
" ओळखलंस त्याला ?? ", 
" ओळखलं ?? अगं अशी माणसं कधीतरीच भेटतात... जबरदस्त माणूस... काय बनवलं आहे देवाने त्याला... खरंच... तुला सांगते... आतापर्यंत जगभरात अनेक ठिकाणी फिरले. खूप लोकांना भेटले... बोलले त्याच्याशी.... पण हा... शब्दच नाहीत.. तीन -चार दिवस एकत्र होतो आम्ही.... कुठून आलेला काय माहित, आम्ही १०-१५ जण फिरत होतो.. तर हा कधी आला काय माहित... एकच वाट होती आमची, एकत्रच प्रवास केला आम्ही... पूर्ण आयुष्यभरावर छाप पडून गेला.. तुमच्या ग्रुपमध्ये असतो का... ओह्ह !! आता कळलं .. त्यानेच बोलावलं ना भेटायला मला... By the way ... नाव काय त्याचं.. कारण त्या ४ दिवसांत एकदाही त्याने नाव सांगितलं नाही त्याचं... विचारलं कि फक्त हसायचा.. " 

"कोणाला सांगणार नाहीस ... प्रॉमिस ?? " संजना हात पुढे करत म्हणाली. 
" गॉड प्रॉमिस !! आता तरी सांग.. " कोमलने संजनाच्या हातात हात दिला. 
" त्याचं नावं आकाश ... तू जे फोटो बघत आहेस ना... त्यानेच क्लिक केले आहेत ते.. " ते ऐकून कोमलला काय react व्हावे तेच कळत नव्हतं. तोंडावर हात ठेवून बसली होती. ओरडावेसे वाटत होते, म्हणून तोंड बंद करून बसली होती, इतका आनंद.. 
" Means.. एवढे ४ दिवस त्याच्या सोबत होतो आम्ही.. तो आकाश होता.. फेमस फोटोग्राफर... wow .... ग्रेट... कॅमेरा तर होता त्याच्याकडे.. पण काही वाटलं नाही तो आकाश असेल असा.. " कोमलने पुन्हा तो ग्रुप फोटो उचलून निरखून पाहू लागली. 
" यांच्यावरच तर यावेळचा लेख आहे माझा... आमच्या मॅगजीनच्या एडिटर ला एवढा आवडला लेख, बोलले त्याला घेऊन ये एकदा भेटायला... ",
" हो ... त्याच्यासाठीच बोलावलं तुला... " कोमलचे वाक्य मधेच तोडत संजना बोलली. " तुझा लेख वाचला त्या मॅगजीनमधला... माझी एक मैत्रिण बोलली , सध्या एक लेख खूप गाजतो आहे... म्हणून मुद्दाम तो लेख वाचला.. वाचल्यावर लगेच कळलं, हा आकाशच आहे... ",
" थँक्स !! ... but कुठे आहे आकाश.... मला भेटता येईल का त्याला... " ,
" तेच विचारायचे होते तुला.. तुला कधी भेटला होता आकाश... आणि कुठे... " संजनाच्या प्रश्नात काळजी होती. 


" गेल्यावर्षी ... पावसा आधी... जून महिना बहुदा..... नाही, नाही... मे मध्ये भेटला होता " ,
" मे महिन्यात... ? गेल्यावर्षी.. मग लेख या महिन्यात कसा .. " संजना विचारात पडली. 
" आमचं मॅगजीन वार्षिक आहे ना.. वर्षभरात एकदाच येते.. मी पण तसंच करते.. जानेवारी पर्यंत लेख लिहीत असते... त्यानंतर ते मॅगजीनमध्ये प्रिंट करतात... मे महिन्यात वार्षिक अंक प्रकाशित करतात.... शाळा - कॉलेजला सुट्टी असते ना म्हणून हा सुट्टी विशेषांक आहे ..." ,
" ठीक आहे ... सॉरी , मला माहित नव्हतं हे.. " आणि संजना रडू लागली. 
" काय झालं रडायला... ? " कोमलला कळे ना का रडते ते. 
" रडतेस का... त्या दोघांचे ब्रेकअप झालं म्हणून ... ",
" नाही.." संजना रडू आवरत म्हणाली. " त्यांचा ब्रेकअप नाही झाला.. ",
" मघाशी तर बोललीस... जेमतेम २ वर्षच टिकलं त्यांचं relation... मग ?? " कोमल confused... 
" आकाश , सुप्रिया आणि आमचा ग्रुप... सगळे एकत्र फिरायचो... दोन - तीन दिवस लागून सुट्टी असेल तर आकाश कुठे कुठे घेऊन जायचा फिरायला. त्यात या दोघांचे खूप छान जमलं होतं. आकाशला फिरायला खूप आवडायचे, त्यात फोटोग्राफी... फिरायला लांब जायचा, १५-२० दिवसासाठी... पण शहरात आला कि नक्की भेटायला यायचा सगळ्यांना.. " , 
" मग ? " ,
" गेल्यावर्षी असाच... एप्रिल महिन्यात , भटकंती करायला निघून गेला. जुलै मध्ये " फिरायला " जाण्याचा प्लॅन करून गेला. आलाच नाही... " ,
" कुठे गेला मग.. मला तर भेटला होता... but मे महिन्यात... " कोमल टेन्शन मध्ये. 
" जुलै महिन्यात , १ तारखेलाच, एक बातमी आली.. त्याच्या ऑफिस वर.. एका ठिकाणी गाडीचा मोठा accident झाला होता. ३-४ जण जखमी झालेले... गाडी थेट नदीत कोसळली होती. त्या गाडीत एकूण १२ जण होते. मिनी बस म्हणतात तसं काहीशी गाडी होती ती. जे जखमी भेटले तेवढेच, बाकीचे कुठे गेले कोणालाच कळलं नाही.. ",
" बापरे !! मग याचा आणि आकाशचा काय संबंध.. " ,
" आकाश होता त्या गाडीत .. " ,
" what !!!!!!!! " कोमल केवढ्याने ओरडली. सुप्रिया सहित सगळं ऑफिस तिच्याकडे पाहू लागलं. 

तसं लगोलग, संजना... स्तब्ध झालेल्या कोमलचा हात पकडून बाहेर आली. थोडावेळ कोमल तशीच थिजून जागेवर उभी. " याचा अर्थ... " कोमलचा अजूनही विश्वास बसत नव्हता. 
" हो... आकाश नाही या जगात आता.. पाण्यातून गाडी बाहेर काढली... काही मिळते का ते बघत होते तिथले पोलीस.. तेव्हा त्यांना आकाशच्या मॅगजीनचं कार्ड सापडलं... सोबत आकाशचं कार्ड होतंच... तेच पोलीस आलेले सांगायला इथे.. " संजनाचे डोळे पुन्हा पाणावले. 
" मग तुम्ही प्रयत्न नाही केलात का त्याला शोधायचा... " कोमल... 
" खूप... आम्ही सगळेच गेलो होतो तिथे... पहिलं वाटलं आकाश नसावा गाडीत... पण जे वाचले होते , त्यांना आकाशचा फोटो दाखवला... तो त्यावेळी गाडीतच होता... शिवाय काय शोधणार आणि कसं शोधणार त्या नदीत... महापूर काय असतो ते ती नदी बघून कळलं.. तरी विश्वास होता तो भेटेल म्हणून... सतत २ महिने आम्ही त्याला शोधत होतो. नाहीच भेटला. त्याचे वडील सुद्धा होते आमच्यासोबत.. मग काय करणार... नशिबाला दोष देतं आलो पुन्हा शहरात. त्या दोघांचे ब्रेकअप झालंच नाही. पण असे वेगळे होतील हे कधीच वाटलं नव्हतं. " कोमलला ऐकतानाच रडू आलं. 
" सुप्रिया कशी आहे आता ? " ,
" तिच्यासाठी तर आभाळच कोसळलं होतं ते... कुठे नवीन आयुष्याची सुरुवात झालेली..आणि काय झालं, स्वतःला सांभाळलं तिने, आकाश नेहमी बोलायचा, कितीही प्रयन्त केले मानवाने... तरी निसर्गापुढे कधीच जाऊ शकत नाही. तेच झालं. ती पुन्हा नॉर्मल , जशी पहिल्यासारखी होती तशी झाली आहे. परंतु एक तिच्या मनात कायमच कोरलं गेलं... आवडत्या व्यक्ती तिला कायमच्या सोडून जातात.. " कोमल काय बोलणार त्यावर. 

" तुझा लेख वाचला आणि एक अंधुकशी आशा मनात आली. तिने तर " तो आता नाही " हेच मान्य केलं आहे. मी अजूनही आशावादी आहे. लेख वाचून वाटलंही , तो अजून आहे. आता तुलाही तो एक वर्षांपूर्वी भेटला होता ना. म्हणून तुला बोलावलं इथे... " संजना डोळे पुसत बोलत होती. कोमल निःशब्द झालेली. फक्त ४ दिवस होतो एकत्र... एवढं impress केले त्याने कि त्याच्यावर लेख लिहिला मी... आणि त्याने असं निघून जाणं. नाही पटत हे... कोमल स्वतःच्या विचारात. 
" तरी तो अजूनही असला तर ... " कोमल खूप वेळाने बोलली. संजना नॉर्मल झाली. 
" मला हि तसंच वाटायचं. पण आता एक वर्ष होतं आलं. एकदातरी आला असता ना तो शहरात... ",
" त्याचा मोबाईल track केलात का तुम्ही.. ? " ,
" तेच तर.. एवढ्या वर्षांत.. त्याच्याकडे काही modern वस्तू असेल, तर तो त्याचा कॅमेरा... जंगलात कुठे range असते, हे एकच कारण नेहमी पुढे करायचा. त्याला मोबाईल आधीपासूनच आवडायचा नाही. सारखं सारखं काय डोकं खुपसून बसतात त्यात लोकं, असं म्हणायचा. " ,
" मग त्याला काही emergency मदत लागली तर काय करायचा... " कोमलचा पुढचा प्रश्न. 
" त्याच्याकडे एक डायरी होती, त्यात महत्त्वाचे फोन नंबर आणि पत्ते लिहून ठेवले होते त्याने. शहरात आला कि त्याचाच वापर... कमालीची गोष्ट बघ ना, शेवटी जाताना... डायरी सुप्रीकडे... म्हणजे सुप्रियाकडे देतं म्हणाला, सांभाळून ठेव.. मी परत आलो कि दे मला... कुणास ठाऊक काय आलेलं मनात त्याच्या तेव्हा... आधी, इतक्या वर्षात कधी डायरी स्वतः पासून दूर ठेवली नव्हती. " संजना दुसरीकडे बघत बोलत होती. 
" मग... सुप्रिया... तिला आठवण येत नाही का आकाश ची... " ,
" येते... पण आता दाखवत नाही.. पहिलं १-२  महिने रडत बसायची आठवण आली कि. परंतु लगेच स्वतःला सांभाळलं तिने. आकाश म्हणायचा, आठवणी पाळीव करू नयेत... actually , आकाशमुळेच सुप्री strong झाली आहे.. आधी होती त्यापेक्षा, आकाश भेटल्यानंतरची सुप्री खूप वेगळी आहे... रडत बसत नाही... तरी आठवण तर येते त्याची.. " 

" झालं का रडून मॅडम.. " मागून आवाज आला. दोघीनी मागे वळून पाहिलं. सुप्रिया मागेच उभी. 
" कधी आलीस ? कळलंच नाही " संजना सावरत बोलली. 
" माझी स्टोरी सुरु होती ना तेव्हाच.. " सुप्री पुढे आली. " हल्ली सारखी रडत असते हि पोरगी.. " सुप्रीने संजनाला मिठी मारली. " जादू कि झप्पी दिल्याशिवाय हसतच नाही. " घट्ट मिठी मारली. कोमल कडे लक्ष गेलं. 

" तुम्ही मघाशी ओरडलात ना... ऑफिसमध्ये.. नक्कीच हिने चिमटा काढला असेल.. " सुप्रीने संजनाच्या पाठीवर हळूच चापटी मारली. 
" तुम्ही कोण ? ",
" मी कोमल... travel blogger आहे. एका मॅगजीन साठी लिहिते मी. ",
" खूप छान... फिरायला आवडते वाटते... बरं आहे.. मी सुप्रिया... हिची लहानपणापासूनची मैत्रिण.. हिचं जास्त मनाला लावून घेऊ नका.. आणि मला माहित आहे, तुमचा कोणता विषय सुरु आहे ते.... ह्या संजूला ना वेडं लागलं आहे... काहीही करते, कोणालाही बोलावते आणि डोळ्यांचा नळ सुरु करते. ये रडू बाई.. हसतेस कि करू गुदगुल्या... " सुप्रिया संजनाकडे पाहत बोलली. तशी संजनाने हलकीशी smile दिली. 
" मी हिला जेवायला बोलवायला आलेले.. तुम्ही येता का आमच्यासोबत.. ",
" नाही ... नको.. मी निघतच होते.. " कोमल .. 
" आम्ही गरीब आहोत ना... आमच्याकडे कसं खाणार तुम्ही.. " कोमलच्या चेहऱ्यावर प्रश्नचिन्ह... 
" येडे.. ती तुला ओळखते का... तुझे हे डायलॉग माझ्यापुरते ठेव.. कोमल, तुला बोलली ना... वेडी आहे हि... " संजना हसत म्हणाली. 
" चला, मी निघते मग.... छान वाटलं बोलून.... " कोमल निघाली. 
" गणू तुमचं भलं करो.. " सुप्री बोलली. कोमल "Bye " करून निघून गेली.   

कोमल निघून गेली. सुप्रीने तिच्या फोटोज चा album नीट लावून ठेवला. संजना चुपचाप बघत होती तिच्याकडे. काही बोलणार इतक्यात अमोल आला. 
" काय... दोघींना भूक लागली कि नाही... कधीपासून वाट बघतो आहे मी... जेवायचं तरी आहे ना... ",
" हो, हो ... आलो... व्हा पुढे तुम्ही.. " सुप्रिया हसत बोलली. " चल गं.. काही बोलू नकोस.. सरळ जेवायला चल... भूक लागली आहे. नाहीतर तो येईल परत .... साहेब आपला " 

अमोल आधीपासूनच टेबलावर टिफिन घेऊन बसला होता. " काय यार !! वेळेचं काही आहे कि नाही तुम्हाला . मग पुन्हा घाई करणार. वेळ झाला , वेळ झाला , बोलायचं मग... ", 
" हो हो सर.. आलोच आम्ही. या संजूचे नखरे... तीची मैत्रीण आलेली ना, म्हणून या पोरी मुळे उशीर झाला. मी सांगते ना सर तुम्हाला.. या पोरीचा पगारच कट्ट करा.. मग येईल वेळेत जेवायला... " सुप्री संजनाला चिडवत बोलली. 
" आयडिया छान आहे हा सुप्रिया ... " अमोल हसत म्हणाला. 
" का सर... तुम्ही कशाला नादाला लागता हिच्या... डोक्यावर पडलेली माणसं अशीच असतात. " संजनाने सुप्रीला चिमटा काढला. 
" झालं का दोघींचे सुरु पुन्हा ...जेवायचं कि नाही... " त्या ग्रुपमधला एक जण बोलला. 
" नाही... आज डब्बे उघडून त्याच्याकडे बघत बसू .. आपोआप पोट भरेल.. " सुप्रीने त्याला वेडावलं. अमोलला आणखी हसू आलं. तोवर त्याने त्याचा डब्बा उघडला. काय सुगंध त्या पदार्थाचा. अमोलच्या डब्यातील जेवण नेहमी चवदार असायचं. सगळेच तुटून पडायचे त्यावर. आजही तेच झालं. अमोल ऑफिसला जॉईन झाल्यापासून सर्व एकत्रच जेवायला बसायचे. नेहमीप्रमाणे त्याचा टिफिन सर्वाकडे फिरला. सरतेशेवटी त्याच्याकडे येईपर्यंत अर्धा-अधिक संपला होता. 

" ओ.. अमोल सर, कशाला एवढे दानशूर होता.... कशाला वाटता एवढं, तुम्हालाच तुमचा टिफिन खाता येत नाही. " सुप्री. 
" काय आहे ना.. मला दुसऱ्यांना ' वाटायला ' खूप आवडते. आईसुद्धा बोलते , अश्या गोष्टी वाटत राहायचे. छान असतं. " अमोल भरभरून बोलला. 
" मग तुमचा मिक्सर बिघडला असेल. " सुप्रीचा डायलॉग. थोडावेळ कोणाला काहीच कळलं नाही. नंतर  मिक्सरमध्ये पदार्थ बारीक करतात म्हणजेच ' वाटतात ' हे अमोलला समजलं. आणि किती मोठयाने हसला तो. बाकीचेही मनापासून हसत होते. असंच हसत -खिदळत वेळ जायचा त्यांचा. 

                   अमोल.. एक जबरदस्त व्यक्तिमत्त्व... उंच, धिप्पाड, देखणा... गोरा रंग, पाणीदार डोळे, केसांची modern style... इंग्लिश बोलण्यात तरबेज तरी मराठीवर प्रचंड प्रेम.. आणि सर्वात महत्वाचं, सुप्री-संजनाच्या बॉसचा मुलगा. ६ महिनेच झालेले त्याला हे ऑफिस जॉईन करून. दिल्ली ऑफिसला होता तो आधी. तिथेच शिकलेला. ४ वर्ष तिथे काढली त्याने. आता मुंबईत जॉईन होतो बोलला आणि आला देखील. कामात चोख. दिसायला हिरो प्रमाणे होता , त्यात सिंगल... त्यामुळे मुंबई ऑफिस मधल्या मुली already फिदा झाल्या होत्या त्याच्यावर.. फिरण्याची भारी आवड. स्वभाव एकदम friendly.. सर्वांशी हसून -बोलून असायचा. " बॉसचा मुलगा " असा कधी वागलाच नाही. सुरुवातीला सगळेच दूर असायचे त्याच्यापासून. म्हणूनच त्याने दुपारचं जेवण एकत्र करायचं , असा नियम काढला. तोही त्यांच्यात यायचा. ओळख झाली ती अशी. ऑफिसमधले सगळेच त्याचे मित्र , सगळ्याच मैत्रिणी.... पण या दोघीना जास्त पसंत करायचा अमोल. संजना आणि सुप्रीला.. त्यातल्या त्यात सुप्रीला... तिचा sense of humor, स्वभाव, सारखं हसत राहणं, मस्करी करणं , दुसऱ्यांना मदत करणं... आवडायचं त्याला... infact, जेव्हा वेळ मिळेल तेव्हा बोलायला यायचा या दोघी बरोबर. छान मैत्री आकारास येत होती. परंतु अमोलला सुप्री बाबत काही माहिती नव्हती. किंवा कोणी तिच्याबद्दल अमोलला काही सांगितलं नव्हतं. अमोल येण्याआधीच " आकाश " च उरकलं होतं. शिवाय ऑफिसमध्ये सगळ्या ग्रुपने ठरवलं होते कि आकाशचा विषय निदान सुप्री समोर तरी काढायचा नाही. सगळ्यांनी ती काळजी घेतली होती. त्यामुळेच अमोलला काहीच माहित नव्हतं. अमोल म्हणाल तर तसाच होता. भूतकाळापेक्षा वर्तमानात रमणारा. त्याला कळलं असतं तरी त्याला काही वाटलं असतं,हा विचार करण्यासारखा प्रश्न होता. तरी सगळं नीट सुरु होतं. मुख्य करून, अमोल आल्यापासून ऑफिस जरा जास्तच खुश आणि आनंदी वाटायला लागलं होतं.  

" Hiiiii.. सुप्रिया.. निघत आहेस का... ? " अमोल सुप्रिसमोर येऊन उभा राहिला. 
" हो... अजून १० मिनिट आहेत निघायला. का असा विचारलं ?? " ,
" मी निघत आहे. तुला घरी सोडतो आज. " ,
" नको बाबा... आमच्या एरियात कोणी बघितलं ना.. तर डायरेक्ट घरी जाते बातमी.... breaking news सारखी... कोणाकोणाला सांगणार तुमच्या बद्दल... ",
" अरे !! मित्रच आहोत ना... मग त्यात काय घाबरायचे एवढे... " ,
" तुम्हाला काय कळणार ते... शिवाय हे संजू... तिच्याबरोबर बसली नाही ना scooty वर... तर घाबरते आणि balance जातो तिचा... खरंच हा... त्यात हिला रस्ते कळत नाहीत, समोर कोणी आलं ना.. सरळ अंगावर घालायची गाडी... म्हणून सर्व करावं लागते हा मला बिचारीला.. " सुप्रीने उसासा सोडला. 
" गप्प गं येडे... पकाव कुठली... तुम्ही जा अमोल सर.. " संजनाने सुप्रीला चापटी मारली. 
" एक मिनिट !! सर काय बोलता सारखं सारखं.. तुमच्या एवढाच आहे ना मी .. अमोल बोला फक्त... only अमोल.. माझ्या पप्पांना सर बोलता तेव्हढं पुरे... " अमोल हसत बोलला. 
" नको बाबा... उगाच तुमच्या बाबांनी , अमोल बोलताना ऐकलं तर पगार कापायचे, एकतर गरीब माणसं आम्ही.. त्यात पैसे कापले तर काय करायचं.. " सुप्री . अमोलला हसायला आलं. तसे या दोघीही हसू लागल्या. 

                      बोलत बोलत तिघेही ऑफिसच्या बाहेर आले. यांची scooty तर अमोलची मोठी , वजनदार बुलेट... त्याची भटकंतीची जोडीदार होती ती बुलेट. एकटाच तर कधी ग्रुपने फिरायचा तो. इतकंच काय, आई शिवाय त्याने त्या बुलेट वर कोणा दुसऱ्या स्रीला बसू दिलं नव्हतं त्यावर. आज प्रथमच कोणा वेगळ्या मुलीला म्हणजेच सुप्रीला तो मान मिळत होता. नाही म्हणाली ना.. अमोल बिल्कुल वाईट वाटलं नाही. दोघी गेल्या त्याला Bye करून. नजरेआड होईपर्यंत तो सुप्रीला पाहत होता. " कशी मुलगी आहे ना... वेगळीच.... नकार सुद्धा एवढ्या style ने दिला कि दिल खुश हो गया... " मनोमन खुश होतं त्याने हेल्मेट घातलं आणि खुशीतच घराकडे निघाला. 

                     संजनाने सुप्रीला घरी सोडलं. ऑफिसमधे जरी काही दाखवलं नसलं तरी तिने कोमल-संजनाचं बोलणं ऐकलं होतं. आकाशची आठवण झाली तिला. आणि तो दिवसही आठवला. फ्रेश होऊन खिडकीसमोर बसली होती सुप्री. आकाशच्या आठवणी जाग्या झाल्या. " आई !! मी गच्चीवर आहे. " म्हणत ती गच्चीवर आली. मे महिन्याची संध्याकाळ ती. थोडासा वारा वाहत होता. ढगांचे तर नामोनिशाण नाही आभाळात. सुप्री पुन्हा तेच आठवू लागली... " तो " दिवस.. !! 

                     गेल्यावर्षी जून मध्ये पाऊस कमी पडलेला , त्यामुळे वातावरणात म्हणावा तसा थंडावा नव्हता. आकाशने सुद्धा "भटकंती" ला जाण्याआधीच... " जूनमध्ये पाऊस कमी असेल " असं भाकीत केलं होतं. म्हणूनच जुलै मध्ये सर्व ग्रुप सोबत फिरायचा प्लॅन तयार होता त्याचा. परंतु जून महिन्यात १५ तारखे पर्यंत येतो म्हणून सांगून गेलेला आकाश, १ जुलै उजडाला तरी आलाच नाही. सुप्री त्याचाच विचार करत तिच्या सोसायटी बाहेर उभी होती, संजनाची वाट बघत. त्यात आभाळ काळवंडलेले होते. वारा हळूहळू वेग पकडत होता. आकाश सोबत २ वर्षांचा अनुभव होता तिला. त्यावरून तिने " वादळाची शक्यता आहे " असं स्वतःलाच सांगितलं. संजना जरा उशिराने आली scooty घेऊन. ट्राफिक लागलेलं ना. दोघी निघाल्या तस पुढेही ट्राफिक लागलं. या सर्वामुळे ऑफिसला अर्धा - पाऊण तास उशीरा पोहोचल्या दोघी.  

" काय ग संजू !! जरा लवकर आली असती तर काय झालं असतं. जवळ जवळ १ तास उशीर झाला आपल्याला आज. आता बॉस पासून गणूचं वाचवेल आपल्याला... " सुप्रीने डोळे बंद करत हात जोडले. " ये नौटंकी.. चल... आधीच उशीर झाला आहे. त्यात तुझी नाटक नको सुरु.. काय... " संजनाने गाडी पट्कन स्टँडला लावली. दोघी धावत वर आल्या. पण काहीतरी विचित्र होतं आज. कुजबुज... त्याचाच आवाज पहिला आला कानावर. वर येईपर्यंत सगळीकडे गर्दी दिसली त्या दोघींना. गर्दी होती आकाशच्या ऑफिस बाहेर. त्या गर्दीत तर सुप्री, संजनाच्या ऑफिस मधले. मित्र -मैत्रीणी सुद्धा होत्या. मुलींच्या डोळ्यात पाणी. मुलांचे चेहरे दुःखी. काहीतरी झालंय नक्की. सुप्रीने अंदाज लावला. दोघी जश्या या गर्दी समोर आल्या, तसे काही डोळे आणखी पाझरू लागले. खास करून , सुप्रीच्या ऑफिसच्या मैत्रिणी. 

काय चाललंय... सुप्री पुढे आली, गर्दीतून वाट काढत. समोर आकाशची आई रडत बसली होती. वडील सुद्धा दुःखी-कष्टी वाटतं होते. म्हणजे आकाश !! .... सुप्री तडक आकाशच्या आई जवळ गेली. " आई .... काय झालं ... का रडतं आहात तुम्ही... " आई सुप्रीला बघून आणखी रडू लागली. बाकीचे सुद्धा शांत झाले अचानक. " अरे !! काय झालं .. का रडत आहात तुम्ही.. " सुप्री मोठयाने ओरडली. तसं, तिच्या मागून... सुप्रीच्या ऑफिस मधली, त्यातल्या त्यात मोठी असलेली एक मुलगी पुढे आली. तीही रडत होती. पण त्यावेळेस तिने अश्रू थांबवले. सुप्री जवळ आली. " सुप्रिया... आकाश... आकाश नाही राहिला आपल्यात.. सोडून गेला तो सर्वाना ... " ती पुन्हा रडू लागली सांगताना. 

" मैत्रीण आहेस म्हणून काही पण बोलू नकोस हा... मस्करीची हद्द असते... पार करू नकोस... समजलं ना. " सुप्रीने तिला दूर केलं. एव्हाना संजनाला कळलं होतं ते. तिचाही विश्वास बसेना. शब्दच येतं नव्हते तिच्या तोंडातून. पण सुप्रीला किती मोठा धक्का बसला असेल. हा विचार करून तिने स्वतःला सावरलं. त्यात सुप्रीचा चढलेला आवाज ऐकला तिने. आपणचं सांभाळू शकतो तिला. जलद गतीने पुढे आली संजना. 
" सुप्री !! ऐक... खरं सांगत आहेत ते.. मान्य कर.. " ,
" गप गं... तो जाईलच कसा... तुझी पण चेष्टा -मस्करी खूप झाली. संजू.. शांत बस.. " पुन्हा चढलेला आवाज. डोळ्यात पाणी तर जमा झालेलं होतं तिच्या. पण तयारच होतं नव्हती सुप्रिया. शेवटी आकाशची आई तिच्या समोर आली. दोन्ही हातांनी सुप्रीचे खांदे घट्ट पकडले. 
" सुप्रिया !! नीट ऐक.... आकाश नाही आहे या जगात आता. माहिती आहे, हे पचवणं कठीण आहे... पण हेच खरं आहे... तू नाही बदलू शकत त्याला... " तशी सुप्रीला भोवळ आली. पायातले त्राणच निघून गेले. मट्कन खाली बसली. संजनाने तिला पकडलं. तिच्या बाजूला बसली. सुप्रीची नजर शून्यात.. संजना धीर करून बोलली. " पण काय झालं नक्की ?? " आकाशचे बॉस होते तिथे... त्यांनाही अपार दुःख. कोणीतरी बोलावं म्हणून बोलले. 
" काल रात्री मला अनोळखी नंबर वरून फोन आलेला. पोलिसांचा फोन होता तो... रात्री १२.३० ला फोन आलेला. भेटायचं होतं त्यांना, तरी एवढ्या रात्री नको म्हणत ऑफिसचा पत्ता मागितला आणि उद्या सकाळी ८ वाजता येतो असं सांगितलं. तसे ते बरोबर ८ वाजता आले आज. एका ठिकाणी मिनी बसला अपघात झाला होता.. १५ जूनला.. नदीत कोसळली बस.. फक्त ४ लोकं वाचले. बाकीचे सर्व वाहून गेले. त्यात आकाश सुद्धा होता. त्याची ऑफिसची बॅग सापडली त्यांना त्या बुडालेल्या बस मध्ये.. जी बॅग फक्त आकाशला दिली होती... बॅग मध्ये कार्ड सापडलं... ते पोलीस तिथून आलेले सांगायला.. " आणि ते सर रडू लागले. 

               कोणाला काय बोलावं आणि कोणी काय बोलावं, तो बोलल्याप्रमाणे शहरात येण्यास निघाला असावा, असा संजनाने मनातच अंदाज लावला. " आकाश येईल ना परत. " सुप्री खूप वेळाने बोलली. संजना तिच्याकडे पाहून रडत होती. " येईल बोलला होता तो... असा कसा जाईल ... त्याची डायरी सांभाळून ठेव बोलला जाताना... सांभाळली ना... मग येणार तो... खूप फोटो काढूया बोलला होता, म्हणून नवीन मोठा फोटो अल्बम घेतला आपण ... मला नाही पटतं.. तो येईल पुन्हा.... माझ्यासाठी " सुप्री ,संजनाला मोठी मारून रडू लागली. भयानक वातावरण झाले होते. सगळे पांगले थोड्यावेळाने. दोन्ही ऑफिसचं काम बंदच ठेवलं. वाईट झालं ना. काही वेळाने सर्व नॉर्मल झाले. नक्की काय झालं तिथे....  ते विचारण्यासाठी काही जण पोलीस स्टेशनला निघाले. हट्ट करून सुप्री ही सोबत निघाली. पोलिसांनी सांगायला सुरुवात केली. 

" नदीला मोठा पूर आलेला. त्यात रस्ते निसरडे... अचानक ड्रायव्हरचा ताबा सुटला गाडीवरचा. बस पुलावरून जात असताना झालं हे, बस थेट नदीत... पाण्याची ताकद माहीतच असेल सर्वाना... पूर्ण बस वाहून नेली त्या पाण्याने... ",
" मग प्रेतं... I mean ... डेड बॉडी... सापडल्या का तुम्हाला... " आकाशच्या वडिलांनी प्रश्न केला. 
" शक्यंच नव्हतं... तरी गेले १५ दिवस प्रयत्न सुरु आहेत. बस तेवढी सापडली. तिघे -चार जण तेवढे वाचले... कसे ते त्यांनाच माहित... ती बॅग सापडली तुमच्या ऑफिसची... त्यात कार्ड सापडलं ... म्हणून कळवायला आलो तुम्हाला... " पोलिसांनी सांगितलं. 
" म्हणजे तुम्हाला डेड बॉडी सापडल्याचं नाहीत... " एकाने विचारलं. 
" कश्या मिळणार ... सांगा मला तुम्ही... ती नदी अजूनही ओसंडून वाहते आहे.... काय उतरणार पाण्यात ... तरी जीवाची बाजी लावून ती बस तरी बाहेर काढली आमच्या माणसांनी.. मेलेली माणसं एव्हाना खूप दूरवर वाहून गेली असतील. नाहीतर पाण्यातल्या माशांनी खाऊन टाकली असतील. ते वाचले ना... त्यांच्या ओळखीची होती माणसं त्या गाडीत... पट्टीचे पोहोणारे होते त्यात काही... झाले ते पण गुडूप... निसर्ग आणि देवापुढे कोणाचंच काही चालत नाही.. हेच खरं.. " पुन्हा काही डोळे पाणावले. 

" चला .. आम्ही निघतो... ती बॅग सापडली बसमध्ये, एका ठिकाणी अडकून बसली होती. म्हणून कळलं तुमचा माणूस गेला ते... ते सांगायला आलेलो. डेड बॉडी मिळाली तर कळवू. एक फोटो देऊन ठेवा त्याचा. " आकाशच्या वडिलांनी त्याचा फोटो आणला होता सोबत. देऊन टाकला. सगळे निघाले. सुप्री एका ठिकाणी तशीच उभी. 
" काका... मी येऊ का तुमच्या सोबत... " सुप्री त्या पोलिसांना उद्देशून बोलली. 
" कुठे ? " ,
" आकाशला शोधायला.. " ,
" काय वेड-बीड लागला आहे का तुम्हाला... महापूर आला आहे तिथे... ",
" प्लिज .. प्लिज... काका मला सुद्धा घेऊन चला... " सुप्री त्यांच्या पाया पडू लागली. 
" अहो मॅडम... काय तुम्ही हट्ट करता... कुठे सांभाळणार तुम्हाला आम्ही... आमचे प्रयत्न सुरु आहेत ना.. ",
" मी येते तरीही... चला ना घेऊन... " सुप्री रडत रडत बोलत होती. तसे संजना आणि इतर सगळा ग्रुप पुढे आला. 
" हो.. हो.. आम्ही सुद्धा येतो सोबत... तुमच्या मदतीला, घेऊन चला ना.. " सर्वच बोलले. 
" तुमचा कोण लागायचा तो... ? " त्या पोलिसांनी विचारलं. 
" खूप जवळचा होता तो आमच्या ..." संजना ,सुप्रीच्या खांद्यावर हात ठेवतं बोलली. " मित्रांसाठी जीवाला जीव देणार होता तो.. त्याच्यासाठी एवढं तरी केलं पाहिजे ना आम्हाला... तुम्ही घेऊन नाही गेलात तर आम्हाला पत्ता द्या. आम्ही जातो त्याला शोधायला. " सर्वच तयार झाले. पोलिसांनी एकदा सर्वाकडे पाहिलं. 
" ठीक आहे. चला सोबत. पण जास्त अपेक्षा ठेवू नका... आणि स्वतःला अडचणीत टाकू नका. एका व्यक्तीसाठी एवढ्या जीवांची बाजी लावू शकत नाही आम्ही. "  

            पुढच्या दिवशी, सुप्री-संजनाचा सगळा ग्रुप , आकाशचे वडील आणि ते पोलीस असे सगळे निघाले. मजल-दरमजल करत पोहोचले. खरंच नदीने धोक्याची पातळी ओलांडली होती. अनेक गावे पाण्याखाली गेलेली. कुठे जाऊन शोधणार आकाशला. जवळजवळ १ महिना होतं आलेला आता. त्यात आकाशला पोहोता येत नव्हतं. त्याच्या जिवंत असण्याच्या शक्यता अंधुक झालेल्या. तरी नदीच्या काठा-काठाने रोज सगळेच शोधकार्य करायचे. सरतेशेवटी, दोन महिन्यांनी पोलिसांनी शोधकार्य थांबवलं. पुढे शोधण्यात काहीच अर्थ नव्हता. शहरातले सर्व पुन्हा घरी निघाले. जाता - जाता वाचलेल्या लोकांना भेटून जाऊ असं ठरलं. 

" एक होता बस मध्ये... त्याने वाचवलं आम्हाला... " एकाने सांगितलं. 
" कोण होता... ",
" माहित नाही.. त्या बस मध्ये एकच होता शहरातला.. मोठी बॅग पाठीला.. गळ्यात कॅमेरा.. बस पाण्यात गेल्यावर त्यानेच तर मागचा दरवाजा उघडला. स्वतः बाहेर जाऊ शकला आता तो, पण त्याने आम्हाला बाहेर काढलं आधी. पाण्याचा वेग एवढा होता कि आम्ही ३-४ जणच बाहेर आलो. बाकीचे त्या बस बाहेर आले पण वाहून गेले. आम्हाला वाचवणारा सुद्धा वाहून जाताना पाहिलं मी... " संजनाने ओळखलं. आकाश असावा. आकाशचा फोटो दाखवला तिने. 
" हो... हाच होता तो, वाचला पाहिजे होता. " खात्री पटली होती. आकाश खरंच नाही आपल्यात, सर्वात महत्त्वाचं कि सुप्रीने मान्य केलेलं. निर्विकार चेहऱ्याने सर्वच शहरात आले. 

                  सुप्रीच्या डोळ्यासमोरून तो कालावधी , एखाद्या सिनेमा प्रमाणे झर्रकन निघून गेला. डोळ्यात पाणी आलं. आकाशने सांगितलं होतं ना, रडायचं नाही कधी... प्रॉमिस केलेलं ना... सॉरी आकाश... नाही रडणार.. तिने वर आभाळाकडे पाहत मनात म्हटलं. तसंच डोळ्यात आलेलं पाणी पुसून टाकलं. आणि गच्चीवरून खाली आली. 

                  तिकडे , कोमलला करमत नव्हतं. संजनाला भेटून आल्यापासून, ती तळमळत होती. शिवाय काही माहिती तिला मिळाली होती. संजनाला भेटलंच पाहिजे, म्हणत तिने फोन लावला. 
" हॅलो संजना, मी कोमल.. ओळखलं का.. १५ दिवसांपूर्वी आपण भेटलो होतो... ",
" हो हो... आठवलं ना.. बोल तू... " ,
" मला भेटायचं होतं.. येऊ का... " ,
" हो.. ये ना.. ऑफिस मधेच ये.. ",
" उद्याच येते.. " कोमल आणि संजनाचे संभाषण जलद संपले. दुसऱ्या दिवशी, सकाळीच कोमल संजनाला भेटायला आली. 
" सुप्रियाला बोलवतेस का ? " कोमलने पहिला प्रश्न केला. 
" ती कशाला ? " ,
" तीची गरज आहे... प्लिज.. बोलावतेस का तिला " संजनाने सुप्रियाला बोलावलं. 

" थेट पॉईंट वर येते. " कोमल. " माझी एक मैत्रीण आहे, ती आताच २ दिवसापूर्वी शहरात आली, गावाला गेली होती. " ,
" बरं .. पुढे.. " सुप्री. 
" तर ती सांगत होती... एका व्यक्तीबद्दल,.......  म्हणे तिथे तो फेमस आहे सध्या... " ,
" कोण.. आकाश का... " संजनाने घाईत विचारलं. 
" नाही...  but वाटलं तसं... म्हणून सांगायला आले तुला...वेडा भटक्या बोलतात गावात त्याला सगळे...",
" वेडा भटक्या ?? " सुप्री. 
" हो... वाढलेली दाढी, मानेपर्यंत वाढलेले केस, कधी कधी समोर चेहऱ्यावर येतात केस , एवढे मोठे वाढलेले केस... कपडे, जीन्स आणि शर्ट... ते हि मळलेले... म्हणजे एखाद्या साधूला जर शहरातले कपडे घातले ना... तर तो कसा दिसेल हे इमॅजिन कर... पाठीला सॅक... ते ट्रेकिंग साठी असते ना तशीच... त्यात त्याचे कपडे असतात असं लोकं बोलतात. आणि गळ्यात एक तुटलेला, बिघडलेला कॅमेरा. शिवाय काही जुनं लक्षात नाही त्याच्या. म्हणून वेडा... काही पण बडबडत असतो......  आणि एका गावातून दुसऱ्या गावात असा फिरत असतो तो... म्हणून भटक्या... असा तो वेडा भटक्या.. " कोमलने बोलणं पूर्ण केलं. 
" कॅमेरा !! कॅमेरा बोललीस का तू... " संजना आनंदात बोलली. 
" हो ... पण बिघडलेला आहे तो.. तिने जसं वर्णन केलं तसंच सांगितलं मी. ", 
" त्याचा फोटो वगैरे. " संजना.... सुप्री एवढा वेळ शांत ऐकत होती फक्त. 
" नाही.. तो जास्त थांबत नाही एका ठिकाणी... आणि ती बोलली कि , मराठी एवढा छान बोलतो कि गावातला किंवा साधू वाटत नाही तो.. गावा - गावात फिरून लोकांना मदत करतो, चांगली काम करायला सांगतो. झाडं लावायला सांगतो.. पाणी कसं वाचवायचे ते सांगतो.. आता पर्यंत किती तरी ठिकाणी त्यांनी असं छान छान कामे करून ठेवली आहेत.. म्हणून फेमस झाला आहे तो... लोकांना पटते त्याचे बोलणे... पण त्याचं काम झालं कि निघून जातो. अचानक गायब होतो... कसा जातो माहित नाही. गावातल्या बसमधले ड्रायव्हर सुद्धा त्याला ओळखतात आता, तिकीट न काढताच फिरत असतो तो. असा आहे तो... फोटो काढायचा प्रयन्त केला तिने.. पण तोपर्यंत गेलेला तो... " ,
" म्हणजे तुझं म्हणणं आहे कि तो आकाश.... " संजना मधेच बोलली. सुप्रीने थांबवलं तिला. 
" थांब संजू... मला बोलू दे... पहिली गोष्ट, कोमल.... गेल्या एका वर्षातली , हि पाचवी घटना आहे. कोणीतरी येते सांगत, आकाश सारखा दिसला होता... मग पुन्हा शोध सुरु... हातात अपयश येते फक्त. त्यानंतर , हे जे वर्णन सांगितल ना तू... वेडा भटक्या वगैरे... तर तो आकाश असणं शक्यच नाही... दाढी , ती पण साधू एवढी... आकाश , तो किती clean असायचा.. तुम्ही होता ना ४ दिवस एकत्र.. तुही बघितलं असशील ना.. केस वगैरे कापलेले, दाढी केलेली असायची... चल , ते एक वेळ मानू शकते. but तुटलेला , बिघडलेला कॅमेरा... ते possible च  नाही. जिवापेक्षा जास्त जपायचा तो कॅमेरा... त्याचा जीवच होता त्या कॅमेरा मध्ये... so, मी आधीच मान्य केलं आहे आकाशचे नसणे. तुम्ही हि तसंच समजा . " , 
" तरीही.. " कोमल 
" मला काहीतरी वेगळं वाटलं म्हणून मी निघाली आहे... मला वाटलं तुम्ही येणार माझ्या सोबत... ",
" हो.. मी तयार आहे .. " संजना 
" तुम्हाला जायचे असेल तर जा तुम्ही ... " सुप्री बोलली.  

" कोण कुठे निघालं आहे ? " अमोल आला तितक्यात. अमोलला काहीच सांगायच नव्हतं. तो आला समोर, काय सांगावं... सुप्री समोर प्रश्न..
" काही नाही सर , फिरायला निघायचा प्लॅन करतो आहे. ... पिकनिक... " ,
" wow  !! very nice.. जाऊ या ना सगळेच... कुठे जायचे आहे... मी सुद्धा येतो... " अमोल खुशीत बोलला. 
आली का पंचाईत . अमोलला काय सांगावं आता. तरीही सुट्टी घ्यावी लागेलच ना, जायचे असेल तर... 
" हि माझी मैत्रीण कोमल... travelling करत असते. ती निघाली होती पुन्हा... तर तिच्यासोबत जायचा विचार होता. " संजना अडखळत बोलली. 
" चालेल ना... जाऊया सर्वच... कोण कोण येणार आहे ते ठरवा. मी पप्पांची permission घेऊन येतो. " अमोल गेला. संजनाने लगेच तिच्या भटकंतीच्या ग्रुपची मिटिंग घेतली. सोबत कोमल होतीच. सुप्री मात्र या सर्वापासून अलिप्त होती. 

संजनाने तिचं म्हणणं , सर्व ग्रुप समोर मांडलं. निदान एक शेवटचा प्रयत्न म्हणून सगळेच तयार झाले. फक्त अमोल काय बोलतो त्यावर मात्र हे सगळं अवलंबून होते... अमोल काही वेळाने बॉसच्या म्हणजे त्याच्या वडिलांच्या केबिनमधून बाहेर आला. सगळ्यांसोबत बसला. 
" काय झालं अमोल सर... " संजनाने विचारलं. 
" खूप मोठी गुड न्यूज आहे.. आपल्याला permission मिळाली. " अमोल आनंदांत बोलला. सगळ्यांनी टाळ्या वाजवल्या. 
" आणि किती दिवस माहित आहे का... २० दिवस... कदाचित महिनाभर सुद्धा... " ,
" कसं काय ? " एकाने विचारलं. 
" पप्पा , महिन्याभरासाठी दिल्लीला निघाले आहेत.. आपल्या दिल्ली ब्रांचला... तर महिनाभर नाहीत ते... त्यात आपल्या ब्रांच चा बिसनेस गेल्या ६ महिन्यात इतर ब्रांच पेक्षा जास्त झाला आहे. मग सुट्टीच विचारलं तर पप्पा बोलले, घ्या सुट्टी... खूप दिवस सगळेच वेळेवर ,आणि विना सुट्टी येतात... बोलले कि मीच सांगणार होतो जा फिरायला कुठेतरी.. बंद राहू दे ऑफिस... काहीच टेन्शन नाही... मस्त ना...  " साऱ्यांना आनंद झाला. इतके दिवस मिळतील शोध-शोध करायला. बरं झालं... 

" मग कुठे जायचे... एखाद्या हिल स्टेशन वर.... मज्जा येईल... " अमोल आता पासूनच उत्साही होता. 
" actually .... आमचा प्लॅन ठरला आहे कुठे जायचा ते... " कोमल बोलली. 
" आपण सगळे राना-वनात जाणार आहोत... " एक मुलगी मागून बोलली. 
" मी जरा confused आहे.. आपण पिकनिकला चाललो आहोत ... right ??  मग जंगलात .. मला काही कळलं नाही.... " अमोल. 
" मी सांगते... " संजना. " आम्ही आधीही असे फिरलो आहे खूप.. जंगलातून, रानातून... सांगायचं झालं तर एक प्रकारचं ट्रेकिंग.. ",
" wow !! मी सुद्धा फिरलो आहे खूप... but हे जरा वेगळं आणि adventures वाटते... By the way, इतके दिवस जाणार आपण... राहायची सोय, जेवणाचे... अंघोळ... या गोष्टी...  ?? " अमोलने प्रश्न विचारून टाकले. 
" गावागावातून फिरणार ना... तिथे अंघोळ , जेवणाची सोय होते... राहायचे सांगायचे तर tent मध्ये राहायचे... " कोमलने माहिती पुरवली. 
" ग्रेट... सॉलिड होणार आहे हि पिकनिक... मी आताच्या आता तयार आहे निघायला..... बोला कधी निघायचं... " अमोल. 
" आज तारीख आहे २२ मे.... आपण तयारी करूया सर्व... या येत्या ३-४ दिवसात ... ह्म्म्म.... २६ मे ला निघूया... " कोमलने तारीख ठरवली. 

आणखी काही बोलणी करून , कोमल निघून गेली. अमोल सहित सगळेच उत्साहात. अमोल "पहिल्यांदा असं ट्रेकिंग"  करणार होता म्हणून, बाकीचे... आकाशसाठी आणि खूप दिवसांनी फिरायला मिळणार म्हणून आनंदांत. एकटी सुप्री तेवढी गप्प होती. अमोलने ओळखल. सर्व आपापल्या कामाला लागले. जेवणाच्या वेळी सुद्धा नेहमीपेक्षा शांत होती ती. जेवणाच्या सुट्टी नंतर पुन्हा सगळे कामाला लागले. अमोल आला सुप्री समोर. 

" काय मॅडम ... बरं वाटतं नाही का... " सुप्रीने कामातून डोकं वर काढलं. 
" हो... बरी आहे मी... मला कशाला आजारी पडता. ", 
" मग, एवढे सर्व खुश आहेत पिकनिक साठी... तुझ्या चेहऱ्यावर साधीशी smile सुद्धा नाही. असं का ? " अमोलने विचारलं. सुप्रीला या विषयावर बोलायचं नव्हतं. काही कारण द्यावे लागेल याला , बोलावं लागलं. 
" मी गरीब आहे ना ... मला सोडणार नाहीत घरातले... एवढा खर्च जमणार नाही मला. " तोंड कसनुसं करत बोलली सुप्री. अमोलला पुन्हा हसायला आलं. 
" हो, गरीब आहेस ना... माहित आहे मला.. " हसला परत. 
" हसा... अजून हसा... बघ रे गणू... गरीब माणसांवर हसतात लोकं... " सुप्री. हसू आवरत अमोल बोलला मग, 
" टेन्शन घेऊ नकोस... पैशाची व्यवस्था मी करतो... तुझ्या घरी येतो पाहिजे तर ... तुझ्या घरच्यांना तयार करतो. झालं मग.... address दे तुझा... " ,
" कमी असली तरी अक्कल आहे ... बरं का... address मागायची चांगली आयडिया होती... but डिटेक्टिव्ह सुप्री को फसाना आसान नही... " सुप्रीच हे बोलणं ऐकून केवढ्याने हसला अमोल.... खरच कमाल आहे हि मुलगी... 
" ok.... ok, तू नाही जात ना... मी हि cancel करतो मग.. या बाकीच्या लोकांना जाऊ दे... " अमोल हसू आवरत बोलला. 
" अरे ... काय होतंय नक्की... मला खरंच नाही वाटत , मी जाऊ शकेन या पिकनिकला.. " सुप्री. 
" चालेल ना... मी सुद्धा घरीच थांबतो... " इतक्यात संजना आली. 
" का घरी थांबता सर... सकाळी तर तयार होतात तुम्ही... आता काय झालं.. " संजना विचारात पडली. 
" तुझी best friend येतं नाही... म्हणून मी सुद्धा cancel करतो आहे... खरं सांग सुप्रिया.... मी येतो आहे म्हणून तू जात नाहीस ना... तसेही सांगू शकतेस... तुम्ही जा... मी थांबतो... " अमोल बोलला.  
" प्लिज... सर, misunderstanding करू नका , असं काही नाही... आणि हे मनात आणूच नका कधी... कि तुमच्यामुळे असं आहे... ",
" असेल सुद्धा... " ,
" नाही.... ठीक आहे... मी माझा विचार कळवते २ दिवसात .. " सुप्री मान खाली करत म्हणाली. 
" अमोल सर, आज पासूनच तयारी करा हा... वेळ मिळत नाही... सुप्री येईल नक्की... मी तयार करते तिला. " संजना कडून प्रॉमिस घेऊन अमोल निघाला. सुप्री ना संजना कडे बघत होती ना कोणाकडे. उगाचच काम करायचं नाटक करत होती. पण लक्ष दुसरीकडेच होतं. 

अखेर २५ मे आला. सर्वानी तयारी तर भक्कम केलेली. तरीसुद्धा शेवटच्या दिवशी काम केलेच पाहिजे , म्हणून सर्व ऑफिस मध्ये आलेले. अमोल सुप्रीचीच वाट बघत होता. त्या दोघी जश्या आल्या तसा तो लगेच त्याच्याशी बोलायला आला. 
" काय मग ... येणार ना उद्या... " सुप्रीलाच पहिला प्रश्न. 
" येते आहे.. माझ्यामूळे लोकांना misunderstanding होते. म्हणून तयार झाले. उगाच गरीब आहे म्हणून नावं ठेवतात लोकं . " अमोलला काय बोलावं कळेना, हसू लागला. 
" बरं ... सॉरी बाबा.. पण थँक्स... तू तयार झालीस... तुझ्याशिवाय मज्जाच आली नसती तिथे " ,
" मी काय जोकर आहे का ? " सुप्रीच्या त्या डायलॉग वर पुन्हा हसू लागला अमोल. कुठेतरी फिरायला जातो आहे , त्याही पेक्षा सुप्री असेल इतके दिवस सोबत याचाच आनंद जास्त होता त्याला. 

काही मुलं-मुली ," उद्या कुठे आणि किती वाजता भेटायचं " हे ठरवून दुपारीच निघून गेले. अमोल सुद्धा जेवून निघून गेला. सुप्री-संजना आणि काही मंडळी होती अजूनही. त्यात आज आभाळात ढगांची लगबग सुरु झाली होती. यंदा पाऊस लवकर आहे , असा सुप्रीचा अंदाज. अमोल आनंदात घरी परतला. आज घामाच्या धारा नव्हत्या चेहऱ्यावर, वेगळाच अस्मानी आनंद होता चेहऱ्यावर. सुप्रीला अजूनही जवळून अनुभवायला मिळेल. असा विचार त्याच्या मनात आला. तयारी करत होता घरी, मधेच काही आठवून हसे अमोल. अमोलची आई कधी पासून पाहत होती .
" काय गं आई... काय बघतेस... " अमोलने विचारलं. 
" काय करतो आहेस नक्की.. " आईने विचारलं. 
" काय म्हणजे... लगेच विसरलीस का ,.... ट्रेकिंग , पिकनिकला जातो आहे मी... काय यार आई... लक्षात राहत नाही तुझ्या... म्हातारी झालीस , वय झालं तुझं .." अमोल आईला चिडवत म्हणाला. 
" मी म्हातारी झाली आणि तू तरुण झालास.. " आई हसत म्हणाली. " कधी पासून बघते आहे तुला.. मधेच काय हसतोस... एकटाच... हल्ली स्वतःच्याच विश्वात असतोस. आणि पहिल्यापेक्षा जास्त खुश, आनंदी असतोस... कोण भेटली आहे तुला.. " आईने सरळचं विचारलं. 

" ohh, come on आई.. असं काही नाही... तू पण ना... " अमोलच्या चेहरावर दिसतं होतं सगळं. 
" हे बघ.. एवढ्या उत्साहात तुझी तयारी सुरु आहे. तू काही पहिल्यांदा चालला नाहीस कुठे फिरायला. पण या वेळेस लक्षण वेगळी आहेत. तुझी आई आहे मी. तुझ्यापेक्षा जास्त ओळखते तुला... तू काही वेगळं म्हणत असशील, पण मला माहित आहे... तुला काय झालं आहे ते.. " आई मोठ्या खुशीने बोलत होती. अमोलने तयारी थांबवली. 
" डॉक्टर साहेब ... सांगा काय झालं आहे मला... " अमोल हाताची घडी घालून उभा राहिला. 
" प्रेमात पडला आहेस, प्रेमरोग म्हणतात याला... " आईने अमोलच्या केसातून हात फिरवला आणि 
हसतच आत निघून गेली. काय बोलून गेली आई, खरंच का.. असं झालं आहे का... अमोल विचारात हरवून गेला. 

संध्याकाळचे ५ वाजले तसे, ऑफिसमध्ये जे थांबले होते ते निघाले घरी. सुप्री, संजना सर्वात शेवटी निघाल्या. संजना scooty सुरु करत होती. 
" संजना... बोलू का जरा... " सुप्री 
" बोल .. " संजनाने सुरु केलेली गाडी बंद केली. 
" खरचं गरज होती का.. " ,
" कसली गरज.. ? " ,
" हेच ... सर्व पुन्हा, तेच तेच... " सुप्री.. 
" स्पष्ट बोल सुप्रिया... " संजना हाताची घडी घालत बोलली. 
" ६ महिन्यापुर्वीच आपण पाचवा आणि शेवटचा प्रयन्त केला. त्याआधी पासूनच आपल्याला यात अपयश येते आहे. आणि उद्या पुन्हा आपण निघत आहोत. खरंच गरज होती का याची...आकाशचे नसणे , हे मी कधीच मान्य केलं आहे.. तू का करत नाहीस. " सुप्री जरा रागात बोलली. 
" मला माहित होतं कि त्यादिवशीही राग आलेला तुला आणि आजही रागात आहेस... आकाशचे असे जाणे , तुला धक्का बसला तसा मलाही... माझासुद्धा तो होता ना कोणीतरी.. म्हणून हे सगळं.. देवापुढे कोणाचं चालत नाही, तरी १ टक्का शक्यता असली तरी मी प्रयन्त करणार. कारण आकाशच बोलायचा ना ट्रेकिंग करताना... प्रयन्त केले तर अगदी १ टक्क्याने सुद्धा यश मिळते... ९९ टक्के अपयशापेक्षा १ टक्का यश ग्रेट असते. आठवलं ना तुला... हेचं... असचं बोलायचा तो... असा मित्र मला गमवायचा नाही आणि गमावणार सुद्धा नाही... यापुढे तुझा निर्णय... यायचं असेल तर उद्या सकाळी ठरलेल्या ठिकाणी ये... " संजनाने गाडी सुरु केली. सुप्रीचा चेहरा नाराजीने भरलेला. शांतपणे संजनाच्या मागे बसली.  

                 पाचचं मिनिटे झाली असतील. एका वळणावर सुप्रीने संजनाला थांबायला सांगितलं. तिथे एक कॅफे होता. संजनाने गाडी थांबवली. " सॉरी सुप्री.. पण जमलं तर ये उद्या वेळेवर .. " संजना निघून गेली. वारा सुटलेला.. थंडगार.. खाली जमलेला पाला-पाचोळा उडवत होता वारा... पाऊस नव्हता तरी वर आभाळात जमलेल्या ढगांमुळे वातावरण थंड झाले होते. सुप्री कॅफेकडे निघाली. हे आकाशचे , शहरातले आवडते ठिकाण. actually, कॅफे नावालाच.... मोठी library होती ती... हवं ते पुस्तक निवडायचं... एक कॉफी घेयाची आणि जितका वेळ वाटेल तेवढा वेळ पुस्तक वाचत बसायचं. त्यात ऐसपैस जागा होती. मागे बगीच्या, त्यात झाडं सुद्धा होती. विचित्र होता काहीसा तो कॅफे, त्यामुळे जास्त कोणी नसायचं तिथे. म्हणून आकाश यायचा तिथे... कधी पुस्तक वाचायला तर कधी स्वतःच काम करायला यायचा... त्याने क्लिक केलेल्या फोटोवर काम करत बसायचा. शिवाय, तिथे एक आवडीची जागा होती आकाशची... एका झाडाखाली, एक लहानसं ,छानसं टेबल होते ते. दोन वर्षात सुप्री आकाश सोबत खूप वेळा येऊन गेली होती तिथे. त्यामुळे तीही ओळखीची झाली होती. कॅफेच्या मालकाने तर ते टेबल " Reserved table " म्हणूनचं ठेवलं होतं. आकाशने सांगून ठेवलं होतं, मी नसताना सुप्री आली तर तीला या टेबलवर बसू द्या. आणि तसेच होते, आकाश गेल्यावर सुद्धा सुप्री  यायची इथे.. त्याची आठवण झाली कि... 

             आजतर, सोबतीला भरलेलं आभाळ सुद्धा होतं. सुप्री त्याच ठिकाणी येऊन बसली. कॉफीचा कप न सांगताच हजर झाला. तसं आकाशने सांगून ठेवलं होतं. किती वेळ बोलत बसायचो आम्ही... सुप्रीने कॉफीचा कप ओठांना लावला. 

" काय गं.. आल्या आल्या कॉफी पिण्यास सुरवात का... " आकाश बोलला. 
" का... ओ... मिस्टर 'A'.... चुकीच आहे का काही... " सुप्री लाडात बोलली. 
" चुकीचं नाही... पण कसं आहे ना.. कॉफी कशी, आपल्याआप मिसळू द्यावी... त्याला जरा वेळ लागतो... छान सुवास येतो त्यानंतर... जराश्या गरम गरम वाफा चेहऱ्यावर घेयाच्या... मग, त्यानंतर पहिला घोट घ्यावा.. हि एक प्रकारची style आहे .. " आकाश डोळे बंद करून , स्वतः feel करत बोलत होता.
" हो का सर.... पुढच्या वेळेला अक्कल दे रे गणू मला... " सुप्रीने वर आभाळाकडे पाहत हात जोडले. दोघेही हसू लागले. 

               अचानक आठवण झाली त्या प्रसंगाची. कप हातातच राहिला तिच्या, प्रत्येक वेळेस काही वेगळं शोधायचा.. प्रत्येक गोष्टीत... वेगळ्याच जगात निघून गेला. एकदा रात्रीचे येऊन बसलेले दोघे... साधारण रात्रीचे ९ वाजले असतील.... पौर्णिमा होती, त्यात कॅफे मधले दिवे गेलेले. या दोघांना कुठे जायचे नव्हते, शेवटी मालकाने मेणबत्ती लावून दिली. काय रोमँटिक वातावरण होतं ते... ती रात्र संपूच नये असं वाटतं होते सुप्रीला. पण काय करणार ना... वेळ पुढे धावतचं असतो ना... घरी जावंचं लागणार ना... तशी सुप्री निघाली.. " चांदणे शिंपीत जाशी, चालता तू चंचले.... " मागून आकाश गाणे गात होता. " गप्प रे... घरी ओरडतील नाहीतर... तुही जा घरी... उद्या जायचे आहे ना तुला... फोटोग्राफीला.. " सुप्री निघाली. तसा त्याने सुप्रीचा हात पकडला. सुप्रीने गाणं सुरु केलं. " चांदण्यात फिरताना माझा धरलास हात... सखया रे... आवर हि सावर हि चांद रात... " 

               पुन्हा आठवण, त्यात पावसाच्या ढगांनी आभाळ भरत चाललं होतं. थंड गार वारा... मागे असलेल्या झाडाच्या पानांची प्रचंड सळसळ... " आठवणी काढू नये... किती वेळा सांगितलं तरी आमच्या येडीला कधी कळणार हे त्या गणूलाच माहित... " आकाशने टपली मारली सुप्रीच्या. क्षणभरासाठी, तिला आकाश शेजारीच बसला आहे असा भास झाला. सर्वच आठवणी उफाळून बाहेर येण्याचा प्रयन्त करत होत्या. नको थांबायला येथे... घड्याळात पाहिलं... संध्याकाळचे ५:३० वाजतं होते. सुप्री उभी राहिली, पुढे जाणार तर कोणीतरी ओढणी पकडून ठेवलेली... आकाश मुद्दाम कधी सुप्रीची ओढणी गुपचूप टेबलला बांधून ठेवायचा... आनंदाने सुप्रीने मागे पाहिलं. मगाशी आलेल्या वाऱ्याच्या झोताने , ओढणी टेबलाला गुंडाळली होती. पुन्हा थंडगार हवा आली. शहारून गेली सुप्री. कॉफीच्या कपातील वादळ.. तिने तसंच अर्धवट सोडलं आणि निघून गेली ती.  

            अमोलची तयारी होतं आलेली. आनंदात तर होताच, त्यात आईने वेगळीच सुई टोचली होती त्याच्या मनाला. प्रेमाची सुई... बाहेर थंड वारा सुटला होताच.." आई !! एक कप कॉफी प्लिज... " अमोलने ऑर्डर सोडली. पाचच मिनिटात आई कॉफी घेऊन आली.. " घ्या साहेब !! " अमोल वेगळ्याचं दुनियेत... आईने टपली मारली त्याच्या डोक्यावर. अमोल कॉफीचा कप घेऊन बाल्कनीत आला. त्याला तर अजूनही कळतं नव्हतं, खरंच....  हे प्रेम आहे का..आधी कसं कळलं नाही मला.. . एवढा मूर्ख आहे का मी... असेल प्रेम... सांगून टाकू का तिला..नको... एवढ्यात नको... तिला अजून समजून घेऊ.. अमोल स्वतःच्या विचारात... एका थंड हवेच्या झोताने त्याला शहारून टाकलं. तसा अमोल जागा झाला. हसला स्वतःशीच. हातातला कॉफीचा कप, आभाळात भरून आलेल्या ढगांकडे करत ," cheers " केलं त्याने... आणि पुन्हा हरवून गेला कुठेतरी. 

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

म्हणतात, गावात शहरापेक्षा आधीच पाऊस सुरु होतो... गावातला खडबडीत रस्ता, त्यात आपल्याच धुंदीत सुरु असलेली लाल रंगाची S. T. ची बस... वातावरण पावसाळी, बसमध्ये बसलेली मंडळी पावसाची वाट बघत होते. " यंदा चांगला पावूस व्हायला पायजेल ना..." ,
" व्हयं व्हयं... " तसा मागून एक जण उठला. 
" व्हयं रं भटक्या... तुजा ठिकाणं यायला टाइम हाय अजून.. " एक गावकरी बोलला. 
" आजोबा... पाऊस येतो आहे ना... म्हणून दरवाजात जाऊन उभा राहतो.. तुम्ही कधी पाऊस बघितला आहे का... " म्हणत "भटक्या" पुढे गेला. 
" हे येडं कधी आलं बसमध्ये .. पावूस बघितला काय म्हणतंय... काय बोलायचं येडयाला... " एक जण... 
" आरं ... मागे झोपलं होतं ते बेणं... पावूस येतो हाय ना... पावसात जीव अडकला हाय त्याचा.. म्हणून गेला पावूस बघायला.. " दोघेही हसले. 

वेड्या भटक्याने ऐकलं ते. पाऊस आणि मी खूप आधी पासून मित्र आहोत .. यांना काय कळणार फरक. पाऊस कसा बघायचा असतो ते. त्याने चालत्या गाडीचा दरवाजा उघडला. समोर सूर्यास्त होतं होता आणि गाडीच्या मागून पाऊस येतं होता. दोन वेगळे ऋतू एकाच वेळेस.. पुढच्या ५ मिनिटात पावसाने गाठलं गाडीला. त्याने हात बाहेर काढून पावसाला "स्पर्श" केला. नंतर चेहरा बाहेर काढून गालावर, डोळ्यावर पावसाचे थेंब झेलले.          " पाऊस बघायची " सवय , नजर सगळ्यांकडे नसते... त्याला अनुभव लागतो... भटकंतीचा... त्याच्या चेहऱ्यावर केस आलेले.. वाऱ्याच्या एका थंडगार झुळूकेने केस बाजूला केले. हसला भटक्या... ओळखीची smile... डोळ्यात ओळखीचा वेडेपणा.... गावातले काहीही नावे देऊ दे त्याला.. पावसाने, त्याच्या मित्राने बरोबर ओळखलं होतं त्याला... आकाश !!




to be continued......................................

Followers

Google+ Followers